Τι είναι τα προσωπικά όρια και πώς μπορείτε να τα θέσετε στις σχέσεις σας;

Να θυμάστε ότι λέτε «ναι» στον εαυτό σας, κάθε φορά που λέτε «όχι» κάπου αλλού. 


Η αγάπη δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς όρια, ακόμα και προς τα παιδιά σας. Είναι εύκολο να κατανοήσετε τα εξωτερικά σας όρια όταν σκεφτείτε το όριο ανοχής σας. Σκεφτείτε τους κανόνες και τις αρχές με τις οποίες ζείτε, όταν λέτε τι θα κάνετε ή τι δεν θα κάνετε ή τι δεν θα επιτρέψετε.

Εάν δυσκολεύεστε να πείτε όχι, αν παρακάμπτετε τις ανάγκες σας για να ευχαριστήσετε τους άλλους ή αν ενοχλείστε από κάποιον που είναι απαιτητικός, χειριστικός, επικριτικός, πιεστικός, καταχρηστικός, επιθετικός, παρακλητικός ή ακόμα και καταπιεστικός μέσω της ευγένειας, τότε είναι δική σας ευθύνη να πάρετε θέση και να μιλήσετε.

Ποιοι είναι οι τύποι ορίων

Τα όρια εφαρμόζονται σε αρκετούς τομείς της ζωής μας.

Τα υλικά όρια καθορίζουν εάν δίνετε ή δανείζετε πράγματα, όπως τα χρήματά σας, το αυτοκίνητο, τα ρούχα, τα βιβλία, το φαγητό σας ή την οδοντόβουρτσα σας.

Τα σωματικά όρια αφορούν τον προσωπικό σας χώρο, την ιδιωτικότητα σας και το σώμα σας. Πότε και σε ποιον δίνετε μια χειραψία ή μια αγκαλιά; Πώς νιώθετε για την έντονη μουσική, τη γυμνή απεικόνιση ή όταν σας κλειδώνουν την πόρτα;

Τα γνωστικά όρια ισχύουν για τις σκέψεις, τις αξίες και τις απόψεις σας. Γίνεστε εύκολα υποτακτικοί; Γνωρίζετε τι πιστεύετε και πώς μπορείτε να μείνετε σταθεροί στις απόψεις σας; Μπορείτε να ακούσετε με ανοιχτό μυαλό τη γνώμη κάποιου άλλου χωρίς να γίνετε αυστηροί; Αν γίνεστε ιδιαίτερα συναισθηματικοί, αντιδραστικοί ή αμυντικοί, μπορεί να έχετε ασθενή συναισθηματικά όρια.

Τα συναισθηματικά όρια διακρίνουν τον διαχωρισμό των συναισθημάτων σας και της ευθύνης σας γι’ αυτά, από κάποιου άλλου. Είναι σαν μια φανταστική γραμμή ή ένα πεδίο δύναμης που χωρίζει εσάς από τους άλλους. Τα υγιή όρια, σάς αποτρέπουν από το να δίνετε συμβουλές, να κατηγορείτε τους άλλους ή τον εαυτό σας. Σας προστατεύουν από το να αισθάνεστε ένοχοι για τα αρνητικά συναισθήματα ή τα προβλήματα κάποιου άλλου και από το να παίρνετε προσωπικά τα σχόλια των άλλων. Η αυξημένη αντιδραστικότητα υποδηλώνει αδύναμα συναισθηματικά όρια. Τα υγιή συναισθηματικά όρια απαιτούν σαφή εσωτερικά όρια:να γνωρίζετε τα συναισθήματά σας και τις ευθύνες σας απέναντι στον εαυτό σας και τους άλλους.

Τα σεξουαλικά όρια προστατεύουν το επίπεδο άνεσής σας με τη σεξουαλική επαφή και τη δραστηριότητα του σεξ: που, πότε και με ποιον κάνετε σεξ.

Τα πνευματικά όρια σχετίζονται με τις πεποιθήσεις και τις εμπειρίες σας σε σχέση με τον Θεό ή με μια ανώτερη δύναμη.

Γιατί είναι δύσκολο να βάλετε όρια

Είναι δύσκολο για ορισμένους ανθρώπους να θέσουν όρια επειδή:

  • Βάζουν πρώτα τις ανάγκες και τα συναισθήματα των άλλων.
  • Δεν γνωρίζουν τον εαυτό τους.
  • Δεν αισθάνονται ότι έχουν δικαιώματα.
  • Πιστεύουν ότι η οριοθέτηση θέτει σε κίνδυνο τη σχέση τους και
  • Ποτέ δεν έμαθαν να έχουν υγιή όρια.

Τα όρια μαθαίνονται. Αν κατά την παιδική σας ηλικία, δεν είχε δοθεί αξία στα όρια, τότε δεν έχετε μάθει ότι τα έχετε. Κάθε είδους κακοποίηση παραβιάζει τα προσωπικά σας όρια, συμπεριλαμβανομένου ακόμη και του πειράγματος. Για παράδειγμα, όταν ήμουν μικρός ο αδελφός μου δεν με άκουγε που του έλεγα να σταματήσει να με γαργαλάει, σε σημείο που δεν μπορούσα να αναπνεύσω. Αυτό με έκανε να νιώθω ανίσχυρος και ότι δεν είχα δικαίωμα να πω «σταμάτα» όταν ένιωθα άβολα. Αργότερα κατά τη διάρκεια μίας φυσιοθεραπείας μου, κατάφερα να πω στο φυσιοθεραπευτή μου να χρησιμοποιεί λιγότερη πίεση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι παραβιάσεις ορίων αποτελούν αποτρεπτικό παράγοντα ωρίμανσης του παιδιού σε έναν ανεξάρτητο, υπεύθυνο ενήλικα.

Έχετε δικαιώματα

Αν τα δικαιώματά σας δεν είχαν γίνει σεβαστά καθώς μεγαλώνατε, μπορεί να μην πιστεύετε ότι τα έχετε. Για παράδειγμα, έχετε το δικαίωμα της ιδιωτικότητας, το δικαίωμα να λέτε «όχι», να σας απευθύνονται με ευγένεια και σεβασμό, να αλλάζετε γνώμη ή να ακυρώνετε υποχρεώσεις, να ζητάτε από τους ανθρώπους που προσλαμβάνετε να εργάζονται με έναν συγκεκριμένο τρόπο, να ζητάτε βοήθεια, να μένετε μόνοι σας, να φροντίζετε την ενέργεια σας και να μην απαντάτε σε μια ερώτηση, στο τηλέφωνο ή σε ένα email αν δεν θέλετε.

Σκεφθείτε όλες τις καταστάσεις όπου ισχύουν αυτά τα δικαιώματα. Γράψτε πώς νιώθετε και πώς τις χειρίζεστε στο παρόν. Πόσο συχνά λέτε «ναι», ενώ θα θέλατε να πείτε «όχι»;

Γράψτε τι θέλετε να συμβεί. Καταγράψτε την προσωπική σας «Διακήρυξη Ανθρώπινων Δικαιωμάτων». Τι σας εμποδίζει να τα διεκδικήσετε; Γράψτε τι σας εκφράζει και ποιες είναι οι απαραίτητες προϋποθέσεις για εσάς. Για παράδειγμα, δείτε την έννοια της ευγένειας: «Σε παρακαλώ να μην με επικρίνεις ή μην με πάρεις τηλέφωνο ή μην δανειστείς το …» και «Σε ευχαριστώ που με σκέφτηκες, αλλά λυπάμαι που δεν θα μπορέσω να έρθω ή δεν θα μπορέσω να σε βοηθήσω…».

Εσωτερικά όρια

Τα εσωτερικά όρια περιλαμβάνουν τους κανόνες που διαφυλάττουν τη σχέση σας με τον εαυτό σας. Σκεφτείτε τους ως μία μορφή αυτοπειθαρχίας και υγιούς διαχείρισης του χρόνου, των σκέψεων, των συναισθημάτων, της συμπεριφοράς και των παρορμήσεων σας. Αν κωλυσιεργείτε, κάνοντας πράγματα που δεν χρειάζονται και ούτε θέλετε να κάνετε ή αν εργάζεστε υπερβολικά και δεν ξεκουράζεστε αρκετά ή δεν κάνετε διακοπές ή δεν έχετε ισορροπημένα γεύματα, μπορεί να παραμελείτε τα εσωτερικά φυσικά όρια σας. Η εκμάθηση δεξιοτήτων για τη διαχείριση των αρνητικών σκέψεων και συναισθημάτων σας, θα σας δώσει δύναμη, όπως και η δυνατότητα να ακολουθήσετε τους στόχους και τις δεσμεύσεις προς στον εαυτό σας.

Τα υγιή συναισθηματικά και γνωστικά εσωτερικά όρια, σας βοηθούν να μην αναλαμβάνετε την ευθύνη ή να μην παθαίνετε εμμονή με τα συναισθήματα και τα προβλήματα των άλλων: κάτι που συνήθως συμβαίνει με τα πρόσωπα που νιώθουν εξάρτηση από τους άλλους. Τα ισχυρά εσωτερικά όρια μειώνουν την ευκολία επιρροής σας από τους άλλους ανθρώπους. Οπότε πρώτα, χρειάζεται να σκέφτεστε τον εαυτό σας, αντί να συμφωνείτε αυτόματα με την κριτική ή τις συμβουλές των άλλων. Στη συνέχεια, θα έχετε τη δύναμη να θεσπίσετε και τα εξωτερικά συναισθηματικά όρια, όπως εσείς τα επιλέξετε. Παρομοίως, δεδομένου ότι θα είστε υπεύθυνοι για τα συναισθήματα και τις πράξεις σας, δεν θα κατηγορείτε τους άλλους. Εάν σας κατηγορούν για κάτι, όταν δεν νιώθετε υπεύθυνοι για αυτό, αντί να υπερασπίζεστε τον εαυτό σας ή να ζητάτε συγγνώμη, μπορείτε να πείτε: «Δεν αναλαμβάνω την ευθύνη γι’ αυτό».

Ενοχή και δυσαρέσκεια

Ο θυμός είναι συχνά μία ένδειξη ότι πρέπει να αναλάβετε δράση. Αν νιώθετε πικραμένοι ή θυματοποιημένοι και κατηγορείτε κάποιον ή κάτι γι’ αυτό, μπορεί να σημαίνει ότι δεν έχετε θέσει όρια. Εάν αισθάνεστε ανησυχία ή ενοχή ως προς τη θέσπιση ορίων, θυμηθείτε ότι η και η σχέση σας υποφέρει όταν εσείς νιώθετε στεναχωρημένοι. Μόλις μπορέσετε να θέσετε όρια, θα αισθάνεστε ενδυναμωμένοι και θα έχετε λιγότερο άγχος, δυσαρέσκεια και ενοχή. Γενικά, θα νιώθετε ότι οι άλλοι σας σέβονται περισσότερο και αυτό είναι ένα ισχυρό βήμα προς τη βελτίωση των σχέσεών σας.

Θέτοντας αποτελεσματικά όρια

Οι άνθρωποι συχνά αναφέρουν ότι έθεσαν κάποιο όριο, αλλά δεν τους βοήθησε. Υπάρχει μια τέχνη για τον καθορισμό των ορίων. Αν γίνει με θυμό ή με γκρίνια, δεν θα ακουστείτε. Τα όρια δεν προορίζονται για να τιμωρήσουν, αλλά για να υπερασπιστούν την ευημερία και την προστασία σας. Είναι πιο αποτελεσματικά όταν είστε διεκδικητικοί, ήρεμοι, σταθεροί και ευγενικοί. Αν αυτό δεν λειτουργήσει, ίσως χρειαστεί να μιλήσετε για τις συνέπειες που θα υπάρξουν ώστε να ενισχύσετε τη συμμόρφωση των άλλων. Είναι όμως σημαντικό να μην απειλήσετε ποτέ με μία συνέπεια, την οποία δεν είστε πλήρως προετοιμασμένοι να υποστηρίξετε.

Για να είστε σε θέση να ορίσετε αποτελεσματικά όρια, χρειάζεται χρόνος, υποστήριξη και να ξαναμάθετε ορισμένες έννοιες και δεξιότητες. Η αυτεπίγνωση και η εκμάθηση της δυναμικής σας είναι τα πρώτα βήματα. Ο καθορισμός ορίων δεν είναι κάτι εγωιστικό. Είναι ένδειξη ότι αγαπάτε τον εαυτό σας: να θυμάστε ότι λέτε «ναι» στον εαυτό σας, κάθε φορά που λέτε «όχι» κάπου αλλού.


Πηγή: psychcentral.com

https://www.psychologynow.gr/psychology-in-our-life/personality/3775-ti-einai-ta-proswpika-oria-kai-pws-boreite-na-ta-thesete-stis-sxeseis-sas.html

Advertisements

Επενδύστε στον Εαυτό σας! «Κατασκευάζοντας» ένα νέο εαυτό!

«…..Οι ρίζες βέβαια δε φαίνονται, όμως το ξέρεις,….. σ’ αυτές κρατιέται το δέντρο …»

Γιάννης Ρίτσος, “Τα χάρτινα”


Τα «γερά θεμέλια» (“γερές ρίζες”), δηλαδή η γερή και συγκροτημένη προσωπικότητα ενός ανθρώπου με υψηλή αυτοεκτίμηση, είναι η μόνη συνθήκη που επιτρέπει να αντιμετωπίζουμε με ψυχική ανθεκτικότητα αλλά και αποτελεσματικότητα, τις αντιξοότητες, να εισπράττουμε χαρά στην καθημερινότητα, να ανατροφοδοτούμαστε και να δίνουμε νόημα σε αυτήν τη συναρπαστική «περιπέτεια» που λέγεται ζωή!

Τα εμφανιζόμενα ως συνεχή αδιέξοδα και άλυτα προβλήματα, οι επαναλαμβανόμενες «ατυχίες», οι λογής «ασθένειες», ή και τα διάφορα ενοχλητικά, ή και σοβαρά συμπτώματα στην υγεία καθώς επιμένουν, έχουν κάποιο λόγο ύπαρξης και απλά θέλουν να μας πουν ότι έχουμε πάρει λάθος δρόμο!

Ο σκοπός της επιστήμης της συμβουλευτικής ψυχολογίας και της ψυχοθεραπείας, με την υποστήριξη που μπορούν να μας προσφέρουν, μας επιτρέπουν να εξερευνήσουμε ό,τι μας απασχολεί.

Δεν υπάρχει κάτι που να μη μπορεί να βρει λύση κι αυτή έρχεται μόνο όταν συνειδητοποιήσουμε το βαθύτερο αίτιο της συμπεριφοράς μας. Τότε μόνο μπορούμε να αποκαταστήσουμε μία κανονικότητα σε οποιαδήποτε ηλικία.

Επενδύστε στον εαυτό σας​​ ! 

Είναι σημαντικό να μη βάζετε τη ζωή σας άλλο σε αναμονή!

Ας θυμόμαστε ότι:

“Μέσα σε κάθε άνθρωπο υπάρχει ένας
μοναδικός παράδεισος…
…ολόκληρος και ακέραιος”

Παράκελσος

Ελευθερία-Έρη Κεχαγιά

https://www.psychologynow.gr/psychic-health/health-and-quality-of-life/5264-ependiste-ston-eauto-sas-sas-kanei-kalo.html

«Κατασκευάζοντας» ένα νέο εαυτό: Ψυχοθεραπεία με την Virginia Satir

Η Virginia Satir κάνει ψυχοθεραπεία με τη Ντεμπ, βοηθώντας την να αφήσει πίσω το οικείο που πληγώνει και να εμπιστευθεί το νέο και άγνωστο.


Εισαγωγή Satir: Αφού η Ντεμπ παρακολούθησε ένα από τα σεμινάρια προσωπικής ανάπτυξης που διοργάνωνα, με προσέγγισε για να τη βοηθήσω στη διαδικασία της ανακάλυψης του εαυτού της. Συμφώνησα να τη δω αμέσως καθώς είμαι πάντα πρόθυμη να βοηθήσω έναν άνθρωπο που θέλει να αναπτυχθεί προσωπικά. Όταν συναντήθηκα μαζί της κατά τη διάρκεια της πρώτης μας συνεδρίας, είχα την αίσθηση ότι είχε το κίνητρο να αναπτυχθεί, αλλά χρειαζόταν να μπει σε μία κατεύθυνση για να μείνει στο δρόμο της.

ΝτεμπΓνωρίζω ότι θα έπρεπε να είμαι έτοιμη να προχωρήσω στη ζωή μου, αλλά εξακολουθώ να αισθάνομαι πολύ λυπημένη για το τέλος της σχέσης μου. Απλά, θα ήθελα, να μπορούσα να αγνοήσω τα συναισθήματά μου, αλλά φαίνεται ότι δεν μπορώ να το κάνω.

SatirΕίναι πολύ καλό να βρίσκεσαι σε επαφή με τα συναισθήματά σου, όπως τώρα. Ίσως θα ήταν βοηθητικό αν θα μπορούσες να σκεφτείς αυτά τα συναισθήματα ως το «χυμό» που σε κρατά ολόκληρη και σου παρέχει την ικανότητα να βλέπεις καλύτερα, να σκέφτεσαι καλύτερα, να αισθάνεσαι καλύτερα. Με αυτά τα συναισθήματα, μπορείς πραγματικά να αισθανθείς πιο ζωντανή.

ΝτεμπΑυτό ακούγεται πολύ καλύτερο από το να προσπαθώ να τα πολεμήσω. Όμως, καθώς ασχολούμαι με όλα αυτά τα συναισθήματα, πώς μπορώ να ξεκολλήσω; Απλά δεν καταλαβαίνω γιατί δεν μπορώ να προχωρήσω με τη ζωή μου!

SatirΚάθε φορά που προσπαθούμε να αλλάξουμε κάτι που ήταν μέρος της ζωής μας για τόσο πολύ καιρό, μας είναι πολύ ελκυστικό να παραμείνουμε σε αυτό με το οποίο είμαστε εξοικειωμένοι. Συχνά, όταν προσπαθούμε να κάνουμε ένα βήμα μπροστά, το οικείο μας γυρίζει πίσω. Αυτόν τον αγώνα, τον έχουν κάνει πάρα πολλοί άνθρωποι. Μπορείς να ρωτήσεις όποιον έχει προσπαθήσει κάποια στιγμή να σταματήσει το κάπνισμα ή να αλλάξει οποιαδήποτε συνήθεια.

Ντεμπ: Αυτό σίγουρα με βοηθά να δω τα πράγματα στις σωστές διαστάσεις. Αλλά, πώς προτείνετε να κόψω αυτή τη «συνήθεια»;

Satir: Η αλλαγή του εαυτού μας, είναι ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα που μπορεί να κάνει κάποιος στον κόσμο. Πιστεύω ότι τα πιο σημαντικά εργαλεία που χρειάζεσαι τώρα είναι η εμπιστοσύνη και η συγχώρεση προς τον εαυτό σου. Η εμπιστοσύνη σου θα σε βοηθήσει να υποστηρίξεις τη δέσμευσή σου να προχωρήσεις και η συγχώρεση θα σε βοηθήσει ώστε να μην πισογυρίζεις. Βλέπω πόσο αποφασισμένη είσαι και ξέρω ότι θα συνεχίσεις να προχωράς μέχρι τελικά να μπορέσεις να τα καταφέρεις.


Δείτε τη Virginia Satir να ξεδιπλώνει το θεραπευτικό της ταλέντο στο βίντεο: Μία Οικογένεια σε κρίσιμο σημείο Ανάπτυξης


Ντεμπ: Ευχαριστώ για την υποστήριξη. Αλλά, πρέπει να ομολογήσω ότι αυτό που μόλις αναφέρατε είναι που με τρομάζει περισσότερο… να ξανακυλήσω. Δεν είμαι απλώς σίγουρη πώς θα βρω τη δύναμη και το θάρρος να προχωρήσω όταν νιώθω σαν να έχω κάνει ένα βήμα προς τα πίσω.

Satir: Η επιστροφή στο οικείο είναι πράγματι ισχυρή. Αν βρεθείς να κάνεις το οικείο, η συμβουλή μου θα ήταν να δώσεις στον εαυτό σου ένα «Α» που το κατάλαβες. Στη συνέχεια, να δώσεις στον εαυτό σου το δικαίωμα της επιλογής για το τι θέλεις να κάνεις στη συνέχεια. Στο κάτω κάτω, εσύ έχεις τον έλεγχο του εαυτού σου και τον κατευθύνεις στο ταξίδι σου.

Ντεμπ: Ω, μου αρέσει πολύ αυτή η ιδέα. Οπότε, αν δεν μου αρέσει ο τρόπος που κάνω κάτι, έχω την επιλογή να το κάνω διαφορετικά.

Satir: Ακριβώς. Νομίζω ότι το κλειδί για την υπέρβαση στη ζωή είναι να αλλάξεις όταν σε καλούν και οι συνθήκες να το κάνεις και να βρεις τρόπους να προσαρμοστείς στο νέο και το διαφορετικό. Είναι σημαντικό να διατηρήσεις ένα μέρος από τον παλιό σου εαυτό που είναι ακόμη χρήσιμο και να απορρίψεις ό,τι δεν χρειάζεσαι πια.

Ντεμπ: Οπότε, η συμβουλή σας είναι να αλλάξω αυτό που δεν λειτουργεί πλέον, αλλά να κρατήσω αυτό που εξακολουθεί να λειτουργεί. Αυτό σημαίνει ότι δεν χρειάζεται να αρχίσω τελείως από την αρχή.

Satir: Ακριβώς! Έχεις ήδη της κάνει μια μεγάλη αρχή στο ταξίδι σου. Επίτρεψέ μου να σου διαβάσω κάτι που έγραψα πριν από μερικά χρόνια και που μπορεί να σε ενθαρρύνει καθώς προχωράς στη διαδικασία αλλαγής: “Εγώ είμαι Εγώ. Είμαι υπεύθυνη για τις φαντασιώσεις μου, τα όνειρά μου, τις ελπίδες μου, τους φόβους μου. Είμαι υπεύθυνη για τις αποτυχίες και τα λάθη μου, έχω τα εργαλεία να επιβιώσω, να είμαι κοντά σε άλλους, να είμαι παραγωγική, είμαι εγώ και είμαι εντάξει”.

Επίλογος Satir: Κατά τις επόμενες συνεδρίες βοήθησα την Ντεμπ να αναπτύξει τις κατάλληλες δεξιότητες για να αντιμετωπίσει το τέλος της σχέσης της. Τη βοήθησα να καταλάβει ότι στη ζωή μας, δεν είναι τα προβλήματα το πρόβλημα: η αντιμετώπιση των προβλημάτων, είναι το πρόβλημα.

Σημείωσα στη Ντεμπ ότι η ζωή δεν είναι αυτό που υποτίθεται ότι πρέπει να είναι. Η ζωή είναι αυτό που είναι. Ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τη ζωή, κάνει τη διαφορά.

Τελικά, η Ντεμπ είδε το τέλος της σχέσης της ως μια ευκαιρία για θετική αλλαγή, η οποία τελικά θα την έκανε ισχυρότερη για τα επερχόμενα «εμπόδια στο δρόμο της».

Τους επόμενους μήνες, η Ντεμπ ανέπτυξε τη δυναμική και την αυτοεκτίμησή της για να αντιμετωπίσει άμεσα πολλές από τις καθημερινές προκλήσεις που αντιμετώπιζε στη ζωή. Με ενθουσιασμό την παρακολούθησα να γίνεται όλο και πιο δυνατή με κάθε μία από αυτές τις συναντήσεις. Κατά τη διάρκεια της τελευταίας μας συνεδρίας, παραδέχτηκε: Είναι πολύ πιο εύκολο να αντιμετωπίσεις ένα πρόβλημα απ’ ευθείας από το να προσπαθείς να βρεις την ενέργεια για να το αποφύγεις.


https://www.psychologynow.gr/psychic-health/psychotherapy/5193-kataskevazontas-ena-neo-eafto-psyxotherapeia-me-tin-virginia.html

Θετικά συναισθήματα και ψυχική υγεία

Θετικά συναισθήματα και ψυχική υγεία
Λ
ιγότερες
πιθανότητες να εκδηλώσουν κατάθλιψη,
υποχονδρίαση,
αγχώδη διαταραχή και
φοβίες
Λ
ιγότερο
πιθανόν να κάνουν κατάχρηση
εξαρτησιογόνων
ουσιών.
Α
ποτελεσματικότερη
διαχείριση του πένθους και της
απώλειας
Τ
α
μειωμένα επίπεδα θετικού συναισθήματος αυξάνουν
την πιθανότητα εγκληματικής συμπεριφοράς στους
εφήβους.
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Ένας στους δύο Έλληνες έχουν συμπτώματα κατάθλιψης
Ένας
στους τέσσερις έχουν και κατάθλιψη και άγχος
Ένας
στους τρεις έχει άγχος
Από
κείνους, οι οποίοι επηρεάστηκαν από την κρίση (47% του
πληθυσμού) το 59% εμφανίζει κατάθλιψη και το 50,7
εμφανίζει
άγχος
στρες.
Οι
γυναίκες έχουν επηρεαστεί περισσότερο από ό,τι οι άντρες
Στους
νέους εμφανίζονται υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης με
άμεσες συνέπειες στην παραγωγικότητα και την απόδοσή
τους.
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Ένας στους δύο Έλληνες έχουν συμπτώματα κατάθλιψης
Ένας
στους τέσσερις έχουν και κατάθλιψη και άγχος
Ένας
στους τρεις έχει άγχος
Από
κείνους, οι οποίοι επηρεάστηκαν από την κρίση (47% του
πληθυσμού) το 59% εμφανίζει κατάθλιψη και το 50,7
εμφανίζει
άγχος
στρες
Οι
γυναίκες έχουν επηρεαστεί περισσότερο από ό,τι οι άντρες
Στους
νέους εμφανίζονται υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης με
άμεσες συνέπειες στην παραγωγικότητα και την απόδοσή
τους
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Εκείνοι που βιώνουν πιο πολλά θετικά συναισθήματα
έχουν λιγότερη
κατάθλιψη και άγχος. Παρότι
ζουν στο
ίδιο
περιβάλλον
, βιώνοντας θετικά συναισθήματα
προστατεύονται από την κατάθλιψη.
Έχουν μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα εκείνοι που
βιώνουν θετικά συναισθήματα και έχουν μάθει να τα
αναγνωρίζουν
και στο περιβάλλον τους, ακόμη κι αν οι
ίδιοι ζουν αρνητικά γεγονότα.
Η βίωση θετικών συναισθημάτων είναι δυνατή,
ανεξάρτητα από το
εξωτερικό περιβάλλον
, όταν οι
άνθρωποι:
Αναγνωρίζουν ότι έχουν τη δυνατότητα να νιώθουν θετικά
συναισθήματα
Αναγνωρίζουν τα θετικά συναισθήματα στην καθημερινότητά
τους
Μαθαίνουν να «γεννούν» θετικά συναισθήματα
Γνωρίζουν τον εαυτό τους, τις προσωπικές τους αξίες και
πώς να δημιουργούν θετικά συναισθήματα
Δίνουν νόημα στη ζωή τους
Θετικά συναισθήματα στη σημερινή
Ελλάδα: ναι, αλλά πως;
Εκπαίδευση, επιμονή και προπόνηση
Εκμαθημένη αισιοδοξία
Αναγνώριση του θετικού
Ποιος είναι ο ρόλος μου;
Ποιος είμαι;
Το προσωπικό ‘ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ’
Θετικά συναισθήματα στη σημερινή
Ελλάδα: ναι, αλλά πως;
Κοινωνικοί δεσμοί
Αλληλοβοήθεια
Ευγνωμοσύνη
Συγχώρεση
Αντί επιλόγου…
Συνειδητοποίηση
Γνώση
Προτεραιότητες στις δράσεις
Νοηματοδότηση
Επιλογή δραστηριοτήτων
Αλλαγή στάσης
αντιμετώπισης
Διαφορετική προσέγγιση
Αναγνώριση προσωπικών αξιών
Εσωτερικός τουρισμός
Food for thought
Τα θετικά συναισθήματα είναι το ω3 της ψυχής.
Τα
θετικά συναισθήματα
είναι
μεταδοτικά.
Τα
θετικά συναισθήματα μας κάνουν
καλό.
Η
βίωση θετικών συναισθημάτων
μαθαίνεται…
Ωστόσο,
η διαδικασία μάθησης είναι σαν πρόγραμμα διατροφής.
Είναι δύσκολη, επίπονη, θέλει πειθαρχία και κίνητρο,
και γίνεται ευκολότερη με τον
χρόνο…

Λευκή Βίβλος: Συναισθηματική νοημοσύνη στην εργασία

Λευκή Βίβλος: Συναισθηματική νοημοσύνη στην εργασία

Λευκή Βίβλος: Συναισθηματική νοημοσύνη στην εργασία

 

Ο αντίκτυπος της συναισθηματικής νοημοσύνης στις βιώσιμες επιδόσεις.

Μετά από ένα έτος που χαρακτηρίζεται ως διακριτική «μαλακή δεξιότητα», δύο δεκαετίες επιστημονικής και επιχειρηματικής έρευνας έχουν αποδείξει την αξία της συναισθηματικής νοημοσύνης. Αυτή η λευκή βίβλος εξετάζει την επιστήμη, την πρακτική και τις επιπτώσεις της συναισθηματικής νοημοσύνης στον επιχειρηματικό χώρο στις επιχειρήσεις.

Θα μάθεις:

  • Πώς και γιατί τα συναισθήματα επηρεάζουν τη σκέψη, τη συμπεριφορά, τις επιδόσεις, τη λήψη αποφάσεων και τα αποτελέσματα.
  • Ένα στιγμιότυπο των αποτελεσμάτων από την κατώτατη γραμμή και την απόδοση της επένδυσης (ROI) σε διάφορες βιομηχανίες και περιβάλλοντα.
  • Μια μελέτη περίπτωσης που δείχνει πώς ένας ανώτερος υπάλληλος γύρισε την καριέρα του μετά από να μάθει να είναι πιο έξυπνος με συναισθήματα.

Επιπλέον συνειδητοποίηση της ιστορίας της συναισθηματικής νοημοσύνης και των δυνατοτήτων ΕΙ που χρειάζονται οι άνθρωποι για να πετύχουν στο σημερινό παγκόσμιο επιχειρηματικό περιβάλλον.

Θετικά συναισθήματα και ψυχική υγεία
Λιγότερες
πιθανότητες να εκδηλώσουν κατάθλιψη,
υποχονδρίαση,
αγχώδη διαταραχή και
φοβίες
Λιγότερο
πιθανόν να κάνουν κατάχρηση
εξαρτησιογόνων
ουσιών.
Αποτελεσματικότερη
διαχείριση του πένθους και της
απώλειας
Τα μειωμένα επίπεδα θετικού συναισθήματος αυξάνουν
την πιθανότητα εγκληματικής συμπεριφοράς στους
εφήβους.
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Ένας στους δύο Έλληνες έχουν συμπτώματα κατάθλιψης
Ένας
στους τέσσερις έχουν και κατάθλιψη και άγχος
Ένας
στους τρεις έχει άγχος
Από
κείνους, οι οποίοι επηρεάστηκαν από την κρίση (47% του
πληθυσμού) το 59% εμφανίζει κατάθλιψη και το 50,7
εμφανίζει
άγχος-στρες.
Οιγυναίκες έχουν επηρεαστεί περισσότερο από ό,τι οι άντρες
Στους
νέους εμφανίζονται υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης με
άμεσες συνέπειες στην παραγωγικότητα και την απόδοσή
τους.
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Ένας στους δύο Έλληνες έχουν συμπτώματα κατάθλιψης
Ένας
στους τέσσερις έχουν και κατάθλιψη και άγχος
Ένας
στους τρεις έχει άγχος
Από
κείνους, οι οποίοι επηρεάστηκαν από την κρίση (47% του
πληθυσμού) το 59% εμφανίζει κατάθλιψη και το 50,7
εμφανίζει
άγχος-στρες
Οι γυναίκες έχουν επηρεαστεί περισσότερο από ό,τι οι άντρες
Στους νέους εμφανίζονται υψηλότερα ποσοστά κατάθλιψης με
άμεσες συνέπειες στην παραγωγικότητα και την απόδοσή
τους
Ερευνητικά στοιχεία στην Ελλάδα
Εκείνοι που βιώνουν πιο πολλά θετικά συναισθήματα
έχουν λιγότερη
κατάθλιψη και άγχος. Παρότι
ζουν στο
ίδιο
περιβάλλον
, βιώνοντας θετικά συναισθήματα
προστατεύονται από την κατάθλιψη.
Έχουν μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα εκείνοι που
βιώνουν θετικά συναισθήματα και έχουν μάθει να τα
αναγνωρίζουν
και στο περιβάλλον τους, ακόμη κι αν οι
ίδιοι ζουν αρνητικά γεγονότα.
Η βίωση θετικών συναισθημάτων είναι δυνατή,
ανεξάρτητα από το
εξωτερικό περιβάλλον
, όταν οι
άνθρωποι:
Αναγνωρίζουν ότι έχουν τη δυνατότητα να νιώθουν θετικά
συναισθήματα
Αναγνωρίζουν τα θετικά συναισθήματα στην καθημερινότητά
τους
Μαθαίνουν να «γεννούν» θετικά συναισθήματα
Γνωρίζουν τον εαυτό τους, τις προσωπικές τους αξίες και
πώς να δημιουργούν θετικά συναισθήματα
Δίνουν νόημα στη ζωή τους
Θετικά συναισθήματα στη σημερινή
Ελλάδα: ναι, αλλά πως;
Εκπαίδευση, επιμονή και προπόνηση
Εκμαθημένη αισιοδοξία
Αναγνώριση του θετικού
Ποιος είναι ο ρόλος μου;
Ποιος είμαι;
Το προσωπικό ‘ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ’
Θετικά συναισθήματα στη σημερινή
Ελλάδα: ναι, αλλά πως;
Κοινωνικοί δεσμοί
Αλληλοβοήθεια
Ευγνωμοσύνη
Συγχώρεση
Αντί επιλόγου…
Συνειδητοποίηση
Γνώση
Προτεραιότητες στις δράσεις
Νοηματοδότηση
Επιλογή δραστηριοτήτων
Αλλαγή στάσης
αντιμετώπισης
Διαφορετική προσέγγιση
Αναγνώριση προσωπικών αξιών
Εσωτερικός τουρισμός
Food for thought
Τα θετικά συναισθήματα είναι το ω3 της ψυχής.
Τα
θετικά συναισθήματα
είναι
μεταδοτικά.
Τα
θετικά συναισθήματα μας κάνουν
καλό.
Η
βίωση θετικών συναισθημάτων
μαθαίνεται…
Ωστόσο,
η διαδικασία μάθησης είναι σαν πρόγραμμα διατροφής.
Είναι δύσκολη, επίπονη, θέλει πειθαρχία και κίνητρο,
και γίνεται ευκολότερη με τον
χρόνο…
Αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση https://www.medcollege.edu.gr/wp-content/uploads/2014/12/images_pdf_self-steem2.pdf
Αγγλικά κε΄μενα http://cdn2.hubspot.net/hubfs/1566010/PDF/Emotional_Intelligence_WhitePaper.pdf?__hstc=91325829.9788067b4d00da0e3a6c73009afb72a7.1526395445505.1526931794391.1531519180966.5&__hssc=91325829.1.1531525906698&__hsfp=2075238157&hsCtaTracking=3535552b-c505-49f5-aa81-c3f3c7574650%7C8350fd97-dbd5-44c7-9e12-be14e743f632
+

Τμήματα Προσχολικής Αγωγής ΤΕΙ – Επάγγελμα βρεφονηπιοκόμος

Τμήματα Προσχολικής Αγωγής ΤΕΙ – Επάγγελμα βρεφονηπιοκόμος

 

Τα τμήματα προσχολικής αγωγής των ΤΕΙ όπως αναφέρθηκε παράγουν βρεφονηπιοκόμους. Οι χώροι εργασίας τους είναι οι δημόσιοι και ιδιωτικοί παιδικοί σταθμοί, οι παιδότοποι, κέντρα δημιουργικής απασχόλησης παιδιών. Δε μπορούν να διοριστούν σε φορείς του Υπουργείου Παιδείας όπως οι νηπιαγωγοί και κατευθύνονται κυρίως σε δήμους. Έχουν το δικαίωμα να ανοίξουν το δικό τους βρεφικό ή παιδικό σταθμό.

Κατά τα πρώτα χρόνια της ίδρυσης των Παιδικών
Σταθμών, κύριος στόχος τους ήταν η προφύλαξη των παιδιών από τους διάφορους
κινδύνους, που δημιουργούσε η πολλαπλή εγκατάλειψή τους κατά το διάστημα
της απουσίας της μητέρας από κοντά τους. Συγχρόνως, η ανάπτυξη και η εξέλιξη των
επιστημών του παιδιού με τις επιμέρους ειδικότητες –ψυχολογία του παιδιού, αγωγή
του παιδιού, παιδιατρική κλπ.– διευκόλυναν την εξασφάλιση κατάλληλης βρεφονηπιακής
αγωγής σε παιδιά προσχολικής ηλικίας. Με την ίδρυση προσχολικών ιδρυμάτων,
Βρεφικών ή Βρεφονηπιακών Σταθμών, Παιδικών Σταθμών και Νηπιαγωγείων
γινόταν προσπάθεια να προσφέρεται και αγωγή, η οποία στόχευε στην ομαλή ανάπτυξη
των πνευματικών, συναισθηματικών και σωματικών ικανοτήτων του παιδιού.
Η παρουσία ειδικά εκπαιδευμένου διδακτικού προσωπικού, που εν τω μεταξύ
αρχίζει να υπάρχει, αποβλέπει στην εξυπηρέτηση και ικανοποίηση βασικών βιολογικών
και ψυχολογικών αναγκών του παιδιού, με τη δημιουργία κατάλληλου περιβάλλοντος
αλλά και με τη χρήση των κατάλληλων μέσων αγωγής, συνήθως με τη μορφή
παιγνιδιού. Τα παιδιά μπορούν να κινούνται άνετα και ελεύθερα μέσα σε μεγάλους
χώρους, για να ασκούνται και να δημιουργούν συντροφιά με άλλα συνομήλικα παιδιά.
Είναι γνωστά τα οφέλη της ομαδικής ζωής στην παιδική ηλικία, καθώς αυτή
συμβάλλει στην κοινωνικοποίηση του παιδιού και στην ομαλή ένταξή του στο κοινωνικό
σύνολο.

Οι Παιδικοί Σταθμοί είναι ιδρύματα με πολύπλευρη στόχευση, κοινωνική,
ανθρωπιστική αλλά, συγχρόνως, παιδαγωγική και πολιτιστική. Όσο νωρίτερα αρχίσει
η διαπαιδαγώγηση ενός παιδιού, τόσο καλύτερα αποτελέσματα θα επιτευχθούν. Ο
Βρεφικός Σταθμός συμβάλλει στην ανάπτυξη του παιδιού, σωματικά και πνευματικά
και ο Παιδικός Σταθμός αποτελεί το στάδιο της μετάβασης του παιδιού στο Νηπιαγωγείο.
Οι δυο αυτοί φορείς προσφέρουν την αγωγή η οποία θα προετοιμάσει το παιδί
για την ένταξή του στο σχολικό περιβάλλον αλλά και τη ζωή μετέπειτα.
Οι όροι «Παιδικός Σταθμός» και «Νηπιαγωγείο» αλληλοδιαδέχονται ο ένας
τον άλλον ως θεσμοί της προσχολικής αγωγής, καθώς παρέχουν την αναγκαία περίθαλψη
και εκπαίδευση ως τη στιγμή της ένταξης του παιδιού στο Δημοτικό Σχολείο.
Το ερώτημα, ωστόσο, σχετικά με το κατά πόσο τα ιδρύματα αυτά προσφέρουν όλα
τα παραπάνω στο παιδί παραμένει.

Με μεγάλη καθυστέρηση στα 1963, έγινε ανάθεση από το Υπουργείο Εθνικής
Παιδείας και Θρησκευμάτων (Υ.Π.Ε.Π.Θ.) ανάθεση στο Ανώτατο Συμβούλιο Εκπαιδευτικού
Προγράμματος (Α.Σ.Ε.Π.) για τη σύνταξη αναλυτικού προγράμματος των
νηπιαγωγείων, σύμφωνα με το οποίο σκοπός του νηπιαγωγείου ήταν ο εξής: «Ειδικώτερον
το νηπιαγωγείον θα επιδιώξει την καλλιέργειαν του νου και της καρδίας του νηπίου,
την εκλέπτυνσιν του συναισθήματος, την απόκτησιν καλών συνηθειών, την δημιουργίαν
εμπιστοσύνης του νηπίου εις αυτόν και τους περί αυτό, την ικανότητα προς το

18 Μπουζάκης, Σ., Τζήκας, Χ., Κατάρτιση των διδασκαλισσών και των νηπιαγωγών στην Ελλάδα, τ.
Α΄, 14 περίοδος των διδασκαλείων 1834-1933, Gutenberg, Αθήνα 1996, σ. 122-123.
19 Κιτσαράς, Γ., Προσχολική Παιδαγωγική, ό.π., σ. 130.
20 Ό.π., σ. 130.
41
ελευθέρως εκφράζεσθαι και την αρμονικήν συνεργασίαν και συμβίωσιν μετά των άλλων
μελών της ομάδος του. Δια του καταλλήλου περιβάλλοντος του νηπιαγωγείου θα
καλλιεργηθεί αρχικώς ο χαρακτήρ του»
21
.
Τελικά σύμφωνα με το Β.Δ. 494/1962, ΦΕΚ 124/6.8.62, τ.Α΄, ως σκοπός της
προσχολικής αγωγής ορίζονται τα εξής: «Αι εν τω νηπιαγωγείω παιδιαί, ασκήσεις και
παιδαγωγικαί ασχολίαι των νηπίων αποβλέπουν: Εις την θρησκευτικήν, ηθικήν και
κοινωνικήν διαπαιδαγώγησιν των νηπίων, των μετ’ ευχερίας και ανέσεως χρήσιν της
ελληνικής Γλώσσης, την μύησιν εις την αριθμητικήν σκέψιν, την άσκησιν των αισθητηρίων,
την αρμονικήν και ομαλήν ανάπτυξιν του σώματος, την καλλιέργειαν των δεξιοτήτων
της χειρός και τας αισθήσεις του καλού…» 22
.
Η γλωσσική και εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1976 θα επιφέρει και τροποποίηση
του σκοπού της προσχολικής αγωγής. Ο γενικός σκοπός της προσχολικής
αγωγής όπως οριζόταν σύμφωνα με το άρθρο 4 του Νόμου 30923 του 1976 απέβλεπε
στη συμπλήρωση και ενίσχυση της οικογενειακής ανατροφής με τη διδασκαλία τρόπων
έκφρασης και συμπεριφοράς, στην καλλιέργεια έξεων, με τις οποίες τα νήπια θα
αναπτυχθούν σωματικά, διανοητικά και θα προσαρμοστούν στο φυσικό και κοινωνικό
τους περιβάλλον.
Έτσι, μέχρι το 1980 ο σκοπός της προσχολικής αγωγής παραμένει σύμφωνα
με το παραπάνω πλαίσιο έως ότου καθιερωθεί νομοθετικά το Π.Δ. 476/80, σύμφωνα
με το οποίο διαφαίνεται άμεσα ή έμμεσα η προτεραιότητα που δίνεται στο νηπιαγωγείο,
με κύρια αποστολή του τη διαμόρφωση μιας ελεύθερης, αρμονικής, απρόσκοπτης,
σωματικής, συναισθηματικής και διανοητικής ανάπτυξης των νηπίων, ώστε να
προσαρμοστούν και να ενσωματωθούν ομαλά στο φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον.
Όπως διαπιστώνεται, αναγνωρίζεται η ιδιαιτερότητα και η αυτοτέλεια των
νηπίων, και με τον τρόπο αυτό απαιτείται η αναγκαιότητα σεβασμού της προσωπικότητάς
του, προκειμένου να επιτευχθεί η ομαλή ανάπτυξή του με την ελεύθερη δραστηριοποίησή
του στο εκπαιδευτικό περιβάλλον και την περιορισμένη παρέμβαση
των εκπαιδευτικών.
Ο γενικός σκοπός της αγωγής καθορίζεται από το Σύνταγμα με το άρθρο 16,
παράγραφος 2 και έχει ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα. Ορίζεται ως εξής: «Η παιδεία
αποτελεί βασικήν αποστολήν του κράτους, έχει δε σκοπόν την ηθικήν, πνευματικήν, ε-

21 Ό.π., σ. 131.
22 Ό.π., σ. 132.
23 Ν. 309/1976, άρθρο 4.
42
παγγελματικήν και φυσικήν αγωγήν των Ελλήνων, την ανάπτυξιν της εθνικής και θρησκευτικής
συνειδήσεως και την διάπλασιν αυτών ως ελευθέρων και υπεύθυνων πολιτών»
24
.
Με τον Νόμο 1566/85 καθορίζονται αναλυτικότερα απ’ ό,τι στο Νόμο 309/76
οι σκοποί της προσχολικής αγωγής και εστιάζονται σε δυο, κυρίως, σημεία: α) την
ολοκλήρωση της προσωπικότητας του ατόμου, και β) την αγωγή του ατόμου ως μέλους
της κοινωνίας.
I. 2.1.4 Ιδρύματα προσχολικής αγωγής
Α. Κατηγοριοποίηση
Τα ιδρύματα προσχολικής αγωγής λαμβάνουν μια ενδιάμεση θέση μεταξύ οικογένειας
και σχολείου, αφού η αγωγή που ασκείται σ’ αυτά αποτελεί συνέχεια της
οικογενειακής φροντίδας και προετοιμάζουν το παιδί για την είσοδό του στο σχολείο.
Σ’ αυτά περιλαμβάνονται τα: α)νηπιαγωγεία, β)οι βρεφονηπιακοί/ παιδικοί σταθμοί –
παιδικά κέντρα, γ)οι παιδότοποι κλπ. Κάθε προσχολικό ίδρυμα είναι σε τελευταία
ανάλυση σχολείο, το οποίο ανταποκρίνεται στην ηλικία του νηπίου και εφαρμόζονται
σ’ αυτό ειδικές μέθοδοι αγωγής και διδασκαλίας.
Τα ιδρύματα προσχολικής αγωγής πρωτοεμφανίστηκαν σε βιομηχανικές μεγαλουπόλεις,
για να εξυπηρετήσουν καταστάσεις ανάγκης και, ιδιαίτερα, περιπτώσεις
εργαζόμενων μητέρων και απροστάτευτων παιδιών. Αργότερα ο θεσμός επεκτάθηκε
και σε αγροτικές περιοχές, όπου κυριαρχεί η εποχιακή εργασία.
Οι Βρεφονηπιακοί Σταθμοί προσφέρουν, κυρίως, φύλαξη, διατροφή, προστασία,
φροντίδα και ψυχαγωγία, και δευτερευόντως αγωγή, όπως προκύπτει και από το
σκοπό, ο οποίος προσδιορίζεται στον Κανονισμό Λειτουργίας των Κ.Π και Β.Σ τους
ως εξής: «Οι Κρατικοί Παιδικοί και Βρεφονηπιακοί Σταθμοί σκοπόν έχουν την ημερήσια
διατροφή, διαπαιδαγώγηση και ψυχαγωγία των βρεφών και νηπίων, τα οποία δεν
μπορούν να έχουν στο οικογενειακό τους περιβάλλον την απαραίτητη φροντίδα, λόγω
απασχόλησης των εργαζόμενων γονέων τους ή λόγω άλλων κοινωνικών αιτιών».

Ο Παιδικός Σταθμός έχει τις αρχές του στις ιδέες του Fröbel (1782-1852), ο
οποίος χαρακτηρίζει το προσχολικό αυτό ίδρυμα ως «ένα Ινστιτούτο που καλλιεργεί
και υποστηρίζει την οικογενειακή, εθνική και ανθρώπινη ζωή, αναπτύσσοντας τη δρά-ση, την έρευνα και τη δημιουργικότητα στο παιδί, το οποίο λογίζεται ως μέλος της οικογένειας,
του έθνους και της ανθρωπότητας… Ως ένα Ινστιτούτο για την πολύπλευρη
εξέλιξη του ατόμου με τη βοήθεια του παιχνιδιού, της αυθόρμητης δημιουργικότητας
και της αυθόρμητης διαφώτισης». Γι’ αυτό του έδωσε την ονομασία «παιδικός κήπος»(Kindergarten)25
.
Τα ιδρύματα προσχολικής αγωγής έχουν μεγάλη σπουδαιότητα για τη σωματική,
πνευματική και ψυχική διάπλαση του νηπίου, καθώς, και την καλλιέργεια του
χαρακτήρα του. Πρέπει, όμως, να διευκρινισθεί ότι οι Παιδικοί/Βρεφονηπιακοί
Σταθμοί διαφέρουν, ως προς τον σκοπό, το όνομα, το ωράριο και τα προγράμματα
των Νηπιαγωγείων, επειδή αποβλέπουν κατά κύριο λόγο στη φύλαξη, διατροφή, διαπαιδαγώγηση
και ψυχαγωγία των βρεφονηπίων, χωρίς αυτό, βέβαια, να σημαίνει ότι
οι Παιδικοί/Βρεφονηπιακοί Σταθμοί δεν παρέχουν συστηματική αγωγή από ειδικευμένα
πρόσωπα και δεν αρκούνται στη φύλαξη και διατροφή των νηπίων.
Οι μέθοδοι των ιδρυμάτων της προσχολικής αγωγής λαμβάνουν υπόψη τις
μεθόδους του Fröbel, της Montessori, του Decroly, των Audermars, Lafendel και των
αδερφών Agazzi. Ο Fröbel πιστεύει ότι το παιδί μέσω του παιχνιδιού απολαμβάνει
και βιώνει τον κόσμο ως αρμονικό σύνολο, ενώ αντιλαμβάνεται τον ίδιο του τον εαυτό
ως μέρος αυτού του κόσμου. Η Μ.Montessori αντιμετωπίζει το παιχνίδι του νηπίου
ως παράγοντα αγωγής προς εργασία26
.
Σήμερα, βέβαια, εφαρμόζονται αναλυτικά προγράμματα που λαμβάνουν υπόψη
τα πορίσματα των ερευνών για την ψυχολογία του παιδιού και της παιδαγωγικής.
Ακόμη, με την αναβάθμιση των παιδαγωγικών σπουδών στα Πανεπιστήμια/Τ.Ε.Ι. και
τις δυνατότητες για μετεκπαίδευση και επιμόρφωση των εκπαιδευτικών της προσχολικής
αγωγής εξασφαλίζονται εκλεκτοί επιστήμονες για τη στελέχωση και βελτίωση
των ιδρυμάτων.
Β. Βρεφικοί-Βρεφονηπιακοί Σταθμοί -Παιδικοί Σταθμοί
Στην Ελλάδα ιδρύθηκαν και λειτούργησαν κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα οι
«Παιδικοί Σταθμοί». Ως Παιδικός Σταθμός νοείται το ίδρυμα, το οποίο έχει κοινωνικό
και παιδευτικό χαρακτήρα, όπου φοιτούν παιδιά ηλικίας 2,5 ως 5 ή 6 ετών. Εκεί
τα νήπια διημερεύουν απολαμβάνοντας τη φροντίδα ειδικών παιδαγωγών. Στα κέντρα αυτά παρέχονται ταυτόχρονα η περίθαλψη, η ωφέλιμη απασχόληση, η διατροφή
και η αγωγή σε νήπια εργαζόμενων γονέων.
Ο θεσμός – όπως γίνεται φανερό – ανακαλεί τα ιδρύματα του περασμένου
αιώνα στις ευρωπαϊκές χώρες που ονομάστηκαν «Άσυλα», προτού εκείνα πάρουν τη
μορφή των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων.
Στην Ελλάδα οι Παιδικοί Σταθμοί δημιουργήθηκαν μόλις τον εικοστό αιώνα,
όταν οι οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες επέβαλαν τη θεσμοποιημένη μορφή
των ιδρυμάτων, που παρείχαν, κυρίως, φιλανθρωπικό έργο.
Οι Βρεφονηπιακοί Σταθμοί δέχονται βρεφονήπια ηλικίας 8 μηνών έως την είσοδο
των παιδιών στο Δημοτικό σχολείο. Οι Βρεφικοί Σταθμοί δέχονται παιδιά ηλικίας
8 μηνών έως 3 ετών.
I. 2.1.5 Σκοπός των Παιδικών και Βρεφονηπιακών Σταθμών
Ως υπηρεσιακή μονάδα ενός διοικητικού και διαχειριστικού συστήματος ο
Βρεφονηπιακός-Παιδικός Σταθμός διαρθρώνεται από ένα σύνολο υπηρεσιών, οργανωμένο
και δομημένο με νομοθετικό θεσμικό πλαίσιο. Κύρια αποστολή του είναι η
παροχή υπηρεσιών και «αγαθών» στο κοινωνικό σύνολο. Ο σκοπός των Παιδικών
και Βρεφονηπιακών Σταθμών ορίζεται ως εξής : «οι Παιδικοί και Βρεφονηπιακοί
Σταθμοί που είναι κυρίαρχα χώροι αγωγής και ασφαλούς διαμονής για παιδιά προσχολικής
ηλικίας σκοπό έχουν:
 Να παρέχουν ενιαία προσχολική αγωγή σύμφωνα με τα πλέον σύγχρονα επιστημονικά
δεδομένα.
 Να βοηθούν τα παιδιά να αναπτυχθούν ολόπλευρα, σωματικά, νοητικά, συναισθηματικά
και κοινωνικά.
 Να εξαλείφουν κατά το δυνατό, τις διαφορές που τυχόν προκύπτουν από το πολιτιστικό,
οικονομικό και μορφωτικό επίπεδο των γονέων τους.
 Να εξυπηρετούν τους γονείς και παράλληλα να τους ευαισθητοποιούν πάνω σε
θέματα σύγχρονης παιδαγωγικής και ψυχολογίας.
 Να βοηθούν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας στην ομαλή μετάβαση τους από το
οικογενειακό στο σχολικό περιβάλλον.
 Να παρέχουν ημερήσια διατροφή και φροντίδα στα παιδιά που φιλοξενούν τη-
ρώντας τους κανόνες υγιεινής και ασφαλείας»

Σύμφωνα με το άρθρο 18 (ΥΑ 16065 – ΦΕΚ Β΄ 497/22-4-2002), το οποίο αναφέρεται
στα ειδικά καθήκοντα και αρμοδιότητες του προσωπικού παραθέτουμε
ενδεικτικά τα καθήκοντα του προσωπικού του νομικού προσώπου.
1. «Παιδαγωγικό προσωπικό:
α) Κύρια μέριμνά του αποτελεί η φροντίδα για την ψυχοσωματική υγεία και ψυχοκινητική
εξέλιξη των παιδιών με εξατομίκευση του ημερήσιου προγράμματος
ανάλογα με την ηλικία και τις ανάγκες τους, καθώς κι η απασχόληση των
παιδιών σύμφωνα με το ημερήσιο πρόγραμμα απασχόλησης

βοηθά τα φιλοξενούμενα παιδιά για την ικανοποίηση των ατομικών τους αναγκών,
παρακολουθεί τη διατροφή και την καθαριότητά τους ενθαρρύνοντας
την αυτοεξυπηρέτησή τους,
δ) ενημερώνει τους αρμόδιους φορείς και τον Παιδίατρο για κάθε ύποπτο σχετικά
με την υγεία περιστατικό,
ε) τηρεί βιβλίο παρουσίας των παιδιών και ενημερώνει αρμοδίως για τις καθυστερήσεις
παιδιών κατά την προσέλευσή τους ή σε περίπτωση απουσιών
τους,
στ)

Συναισθηματική νοημοσύνη: Μεγαλώνοντας ισορροπημένα παιδιά

Συναισθηματική νοημοσύνη: Μεγαλώνοντας ισορροπημένα παιδιά

Βασισμένοι στην θεωρία της συναισθηματικής νοημοσύνης, οι ειδικοί εξηγούν πώς να μάθουμε στα παιδιά μας να διαχειρίζονται τα αισθήματά τους για να αναπτύξουν σωστές σχέσεις με τον εαυτό τους και με τους γύρω τους.

Συναισθηματική νοημοσύνη: Μεγαλώνοντας ισορροπημένα παιδιά
Φανταστείτε το παρακάτω -αρκετά ρεαλιστικό- σενάριο: Μετά από μία πολύ κουραστική μέρα στην δουλειά οδηγείτε προς την κοντινή παιδική χαρά. Η μικρή σας κόρη ουρλιάζει από το πίσω κάθισμα γιατί θέλει να την πάτε στο λούνα παρκ, στην άλλη άκρη της πόλης. Της λέτε ότι σήμερα είναι αδύνατον, αλλά εκείνη φωνάζει ακόμα πιο επίμονα. Και εσείς πλέον έχετε πονοκέφαλο. Πώς αντιδράτε;

α. Αρχίζετε να της φωνάζετε και να την απειλείτε ότι θα γυρίσετε πίσω και δεν θα πάει πουθενά.
β. Την πάτε στο λούνα παρκ, γιατί δεν αντέχετε την γκρίνια της. Τώρα, όμως, είστε εσείς μουτρωμένος και δεν έχετε κουράγιο για περισσότερα παιχνίδια.
γ. Της εξηγείτε ότι σήμερα είστε κουρασμένος γιατί είχατε πολύ δουλειά. Την ρωτάτε αν για κάποιον λόγο δεν της αρέσει η παιδική χαρά και της υπόσχεστε ότι με την πρώτη ευκαιρία, π.χ. το σαββατοκύριακο, θα την πάτε όπου θέλει.

Οι περισσότεροι γονείς πιθανώς θα αντιδράσουν σύμφωνα με τις δύο πρώτες απαντήσεις. Η τρίτη είναι αρκετά δύσκολo να εφαρμοστεί σε στιγμές που το κουράγιο μας στερεύει. Κι όμως, είναι αυτή που θα επιφέρει τα καλύτερα αποτελέσματα. Έτσι, τουλάχιστον, υποστηρίζει η θεωρία της συναισθηματικής νοημοσύνης –του λεγόμενου E.Q.

E.Q. και I.Q.: Δύο αντίθετες και αλληλοσυμπληρούμενες έννοιες
Μέχρι πριν μερικά χρόνια οι περισσότεροι γονείς πίστευαν ότι το να φροντίσουν για την πνευματική και νοητική πρόοδο τον παιδιών τους αποτελούσε κύριο μέλημα στον σκοπό τους να δημιουργήσουν αυτάρκεις και ικανούς ανθρώπους. Ωστόσο, είναι η θεωρία της συναισθηματικής νοημοσύνης (EQ), η οποία έγινε ευρέως γνωστή από τον δρ. Daniel Goleman, ψυχολόγο στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαντ, που βρίσκει όλο και περισσότερους υποστηρικτές τα τελευταία χρόνια, καθώς έμπρακτα αποδεικνύεται πως η πραγματική ευφυΐα -αυτή που πραγματικά μας «πάει μπροστά»- δεν είναι μόνο διανοητική (ΙQ).

Ο Goleman ορίζει την συναισθηματική νοημοσύνη ως την «ικανότητα να αναγνωρίζει κανείς τα δικά του συναισθήματα, να τα κατανοεί και να τα ελέγχει. Είναι επίσης η ικανότητα να αναγνωρίζει και να κατανοεί τα συναισθήματα των ανθρώπων γύρω του και να μπορεί να χειρίζεται αποτελεσματικά τόσο τα δικά του συναισθήματά του όσο και τις διαπροσωπικές του σχέσεις». Στο ομώνυμο βιβλίο του γράφει πως «η οικογενειακή ζωή είναι το πρώτο σχολείο της συναισθηματικής μάθησης». Με αφορμή τον σημαντικό ρόλο των γονιών ο δρ. John Gottman, καθηγητής ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον, δημοσιεύει το 1997 το βιβλίο «Η συναισθηματική νοημοσύνη των παιδιών».

Τα συμπεράσματα του βιβλίου βασίζονται σε εικοσαετείς έρευνες και μελέτες πάνω στην αλληλεπίδραση γονιών-παιδιών και από αυτές προκύπτουν συμπεράσματα που συγκλίνουν στο ότι «οι γονείς που προσφέρουν στα παιδιά τους καθοδήγηση στον κόσμο των συναισθημάτων μεγαλώνουν συναισθηματικά υγιέστερα παιδιά. Παιδιά πιο ανθεκτικά και ευπροσάρμοστα. Παιδιά που σαφώς λυπούνται ή φοβούνται ή θυμώνουν όπως όλα τα παιδιά, αλλά είναι πιο ικανά να χαλαρώνουν, να βγαίνουν από την δύσκολη θέση και να συνεχίζουν τις παραγωγικές τους δραστηριότητες. Με άλλα λόγια, παιδιά που διαθέτουν περισσότερη συναισθηματική νοημοσύνη».

Η εκμάθηση της παιδικής συναισθηματική νοημοσύνης στην πράξη
Ένα από τα χαρακτηριστικά του EQ, που έρχεται σε αντίθεση με το IQ, είναι ότι ενώ το IQ είναι κάτι προκαθορισμένο από τη γέννηση του ανθρώπου με μικρά περιθώρια εξέλιξης, το EQ αναπτύσσεται σταδιακά και σε οποιαδήποτε ηλικία. Έτσι, είναι στο χέρι πρώτα των γονιών να δημιουργήσουν τις βάσεις ώστε τα παιδιά τους να έχουν καλή σχέση πρώτα με τον ίδιο τους τον εαυτό και έπειτα με τους άλλους. Να γίνουν οι «συναισθηματικοί τους μέντορες». Πώς θα το πετύχουν αυτό; Ο δρ. Gottman αναφέρει τα χαρακτηριστικά των γονιών που εφαρμόζουν την συναισθηματική αγωγή:

-Βλέπουν τα αρνητικά συναισθήματα των παιδιών τους ως μία ευκαιρία για επικοινωνία και τρυφερότητα. Αφιερώνουν, λοιπόν, χρόνο σε ένα λυπημένο, θυμωμένο ή φοβισμένο παιδί για να εκφράσει τα συναισθήματά του. Με τον ίδιο τρόπο αντιδρούν σε κάθε συναισθηματική κατάσταση του παιδιού.

-Μιλούν καθησυχαστικά στο παιδί. Το βοηθούν να κατονομάσει το συναίσθημα που νιώθει, ενώ θέτουν όρια ως προς την έκφραση του συναισθήματος (π.χ. εξηγούν στο παιδί ότι το να σπάσει όλα του τα παιχνίδια δεν αποτελεί λύση στον θύμο του. Το να συζητήσει, όμως, μαζί τους γιατί είναι θυμωμένο μπορεί να βοηθήσει να νιώσει καλύτερα).

-Έχουν επίγνωση και εκτιμούν τα δικά τους συναισθήματα.Έτσι, δεν συγχύζονται ή αγχώνονται όταν τα παιδιά τους εκφράζουν τα συναισθήματά τους –γνωρίζουν τι πρέπει να κάνουν.

-Αυτό που κάνουν είναι να παίρνουν σοβαρά τα συναισθήματα των παιδιών τους, χωρίς να τους λένε πώς πρέπει να αισθάνονται ούτε αναλαμβάνουν εκείνοι να λύσουν μόνοι τους το πρόβλημα του παιδιού. Αντίθετα, του δείχνουν τον τρόπο να το κάνει εκείνο.

Το αποτέλεσμα αυτής της καθοδήγησης είναι τα παιδιά να μάθουν να εμπιστεύονται (τον εαυτό τους και τους γονείς τους) και να χειρίζονται τα συναισθήματά τους. Να λύνουν μόνα τους τα προβλήματά τους και έτσι να αποκτούν αυτοεκτίμηση.

Συναισθηματική νοημοσύνη και σχολικές επιδόσεις
Τα παραπάνω στοιχεία στον χαρακτήρα των παιδιών θα τα βοηθήσουν και στις σχολικές τους επιδόσεις, όπως σχετικά σημειώνει ο Παιδοψυχολόγος – Νευροψυχολόγος Παίδων κ. Σήφης Κουράκης, ο οποίος επίσης βασίζει τις απόψεις του στο βιβλίο του Gottman. «Η εμπιστοσύνη στον εαυτό του, η περιέργεια για να ανακαλύψει νέες ιδέες, η πρόθεση να προχωρήσει σε πράξεις, ο αυτοέλεγχος των κινήσεών του, η αρμονικότητα στην σχέση του με τους άλλους, η ικανότητα επικοινωνίας (ιδιαίτερα με τους συνομηλίκους του) και η συνεργασιμότητα στα πλαίσια των ομαδικών δραστηριοτήτων είναι όλα στοιχεία υψηλής συναισθηματικής νοημοσύνης, απαραίτητα για να τα πηγαίνουν πάντα καλά στο σχολείο.»

Οι στρατηγικές της συναισθηματικής νοημοσύνης
Αυτό ουσιαστικά που θέλουν να πουν οι παιδοψυχολόγοι, πέρα από θεωρίες και συμβουλές, είναι ότι η σωστή διαπαιδαγώγηση απαιτεί κάτι περισσότερο από την διάνοια, από την σκέψη –απαιτεί συναίσθημα. Κανείς δεν αμφισβητεί την αγάπη του γονιού προς το παιδί, όμως από την επιθυμία να μεγαλώσουμε παιδιά με συναισθηματική νοημοσύνη μέχρι αυτό να γίνει τελικά πράξη η απόσταση συχνά είναι μεγάλη. Έτσι, καταλήγοντας στο βιβλίο του, ο J.Gottman απαριθμεί τις παρακάτω στρατηγικές που από κλινικές παρατηρήσεις αποδεικνύονται χρήσιμες στην εφαρμογή της συναισθηματικής αγωγής:

1. Αποφύγετε τις υπερβολικές επικρίσεις, τα ταπεινωτικά σχόλια ή τον χλευασμό κατά την επικοινωνία σας με το παιδί.

2. Χρησιμοποιήστε την «κλιμάκωση» και τον έπαινο όταν τα παιδιά σας μαθαίνουν να κάνουν κάτι σωστά.

3. Αγνοήστε τις «γονεϊκές σας προτεραιότητες» -μάθετε π.χ. στο παιδί σας να τακτοποιεί το δωμάτιό του λέγοντας «υπάρχουν παιχνίδια πεταμένα σε όλο το δωμάτιο» και όχι «είσαι πολύ ακατάστατος!».

4. Δημιουργήστε με τον νου σας έναν «χάρτη» της καθημερινής ζωής του παιδιού σας –δηλαδή, να ξέρετε με ποιους ανθρώπους συναναστρέφεται κάθε μέρα, σε ποια μέρη συχνάζει, πώς περνά τον ελεύθερο χρόνο του. Έτσι θα μπορείτε να κατανοήσετε καλύτερα τα συναισθήματα που δε μπορεί να εκφράσει.

5. Αποφύγετε να «συνταχθείτε με τον εχθρό» -π.χ. αν η υπέρβαρη κόρη σας επιστρέψει σπίτι στεναχωρημένη επειδή η δασκάλα γυμναστικής την χλεύασε για το βάρος της, μην πάρετε το μέρος της δασκάλας, όσο κι αν πιστεύετε ότι η μικρή πρέπει να αδυνατίσει.

6. Σκεφθείτε τις εμπειρίες των παιδιών σας σε σχέση με παρόμοιες εμπειρίες ενηλίκων, για να μπορέσετε να καταλάβετε πώς νιώθουν.

7. Μην προσπαθήσετε να επιβάλλετε τις δικές σας λύσεις στα προβλήματα του παιδιού –βοηθήστε να βρει αυτές που ταιριάζουν στον χαρακτήρα του.

8. Ενδυναμώστε το παιδί προσφέροντάς του επιλογές και σεβόμενοι τις επιθυμίες του.

9. Συμμεριστείτε τα όνειρα και την φαντασία του παιδιού σας.

10. Να είστε ειλικρινείς με το παιδί σας.

11. Διαβάστε μαζί με το παιδί σας παιδική λογοτεχνία –και να είστε υπομονετικοί καθ’όλη την διάρκεια της διαδικασίας.

12. Κατανοήστε τη θεμελιακή βάση της γονεϊκής σας εξουσίας –φροντίστε αυτή να είναι ο συναισθηματικός δεσμός σας με το παιδί και όχι οι απειλές και οι ταπεινώσεις.

13. Πιστέψτε στη θετική φύση της ανάπτυξης του ατόμου –οι εγκέφαλοι των παιδιών είναι από την φύση τους φτιαγμένοι για να αναζητούν ασφάλεια και αγάπη, γνώση και κατανόηση.

Επιμέλεια: Έλενα Μπούλια

http://www.in2life.gr/home/child/article/202374/synaisthhmatikh-nohmosynh-megalonontas-isorrophmena-paidia.html

Η ∆ΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

Η ∆ΥΝΑΜΗ
ΤΗΣ
ΘΕΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

http://www.medicalpsychoogy.gr

Η θετική σκέψη οδηγεί σε βαθύτερη κατανόηση, βοηθάει και κάνει τους ανθρώπους χαρούµενους

Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΡΙΣΗ, πέραν των αντικειµενικών
οικονοµικών δυσκολιών που έχει
επιφέρει τόσο σε ατοµικό όσο σε και κοινωνικό
επίπεδο, έχει προκαλέσει και έναν
βαθύ συναισθηµατικό πανικό. Οπου κι αν
σταθούµε, ακούµε απέλπιδες συζητήσεις
και δραµατικές ειδήσεις µε θέµα την κρίση
και το αβέβαιο µέλλον. Πρέπει, όµως,
να θυµόµαστε πως όταν εκφράζουµε φόβο,
δηµιουργούµε φόβο. Συµµετέχουµε άθελά
µας σε µια συναισθηµατική σκυταλοδροµία
κατά την οποία ενισχύουµε ο ένας την
αρνητική ψυχολογία του άλλου και καλλιεργούµε
έτσι τη σύγχυση, τον πανικό,
τη θλίψη, την απελπισία και πολλά άλλα
αρνητικά συναισθήµατα. Συχνά άνθρωποι
που εγκλωβίζονται στα παραπάνω σκεπτικά
και συναισθήµατα αναζητούν βοήθεια
από έναν ειδικό για να τους καθοδηγήσει
να σπάσουν τον φαύλο κύκλο του αρνητισµού
και των ψυχολογικών προβληµάτων
που δηµιουργούνται.
Τι είναι η Θετική Ψυχολογία;
Η Θετική Ψυχολογία στοχεύει στο να βοηθήσει
όχι µόνο µε το να µην υποφέρουν
οι άνθρωποι από ψυχολογικές διαταραχές
αλλά και σε ένα δεύτερο επίπεδο να
γίνουν οι άνθρωποι πιο ευτυχισµένοι και
πιο ενεργοί στη ζωή τους, στηριζόµενοι
σε ήδη υπάρχουσες δυνατότητες και
χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς
τους. Η Θετική Ψυχολογία πηγαίνει πέρα
από τη θετική σκέψη, σε µια βαθύτερη
κατανόηση του τι κάνει τους ανθρώπους
χαρούµενους.
Η Θετική Ψυχολογία εστιάζεται
σε τρεις βασικούς τοµείς µελέτης
και εφαρµογής:
1) Τα θετικά συναισθήµατα, όπως η
ικανοποίηση µε το παρελθόν, η σηµερινή
ευτυχία, η ελπίδα για το µέλλον.
2) Τα θετικά στοιχεία του χαρακτήρα,
όπως το θάρρος, η αντοχή, η αυτογνωσία,
η ακεραιότητα, η συµπόνια, και η
δηµιουργικότητα
3) Τις θετικές δοµές, όπως η οικογένεια,
η γειτονιά, η κοινότητα και άλλα θεσµικά
όργανα.
Πώς µπορεί να σε βοηθήσει
η Θετική Ψυχολογία;
Ερευνες στον τοµέα της Θετικής Ψυχολογίας
έχουν βγάλει ενδιαφέροντα
συµπεράσµατα για τη σηµασία του θετικού
τρόπου ζωής στην επίτευξη της ευτυχίας.
Η εκπαίδευση του µυαλού µας σε τεχνικές
Θετικής Ψυχολογίας βοηθούν στο:
• Να απολαµβάνουµε απλά πράγµατα στην
καθηµερινότητα.
• Να είµαστε ικανοποιηµένοι µε αυτά που
έχουµε.
• Να είµαστε πιο χαρούµενοι.
• Να έχουµε περισσότερη ευηµερία.
• Να βιώνουµε και να µοιραζόµαστε
περισσότερα θετικά
συναισθήµατα.
• Να µειωθεί ο αρνητισµός
στο πώς βλέπουµε τα πράγµατα
γύρω µας.
• Να µειωθούν το άγχος και η
κατάθλιψη.
Tips για να καλλιεργήσετε την ευτυχία
στην καθηµερινότητά σας
Σύµφωνα πάντα µε έρευνες, υπάρχουν
µερικές πρακτικές που βοηθούν στην αύξηση
των επιπέδων ευτυχίας και µπορούν
να εφαρµοστούν από τον καθένα χωρίς
καθόλου κόστος.
Ευγνωµοσύνη: Ακόµα και όταν τα πράγµατα
είναι δύσκολα, ψάξτε για κάτι για
το οποίο αξίζει να είσαστε ευγνώµονες.
Η υγεία, η αγάπη των γύρω, οι φίλοι ή η
οικογένειά είναι µερικοί λόγοι για ευγνωµοσύνη.

Απόλαυση: Επιτρέψτε στον εαυτό σας λίγο
χρόνο να απολαύσει ό,τι του αρέσει: το
άρωµα του πρωινού καφέ, τη γεύση της
αγαπηµένης λιχουδιάς, µια βόλτα µε το
ποδήλατο – ό,τι και να ’ναι, απολαύστε το!
Αισιοδοξία: Προσπαθήστε να βρείτε τα θετικά
στοιχεία στην καθηµερινότητά σας. Για
παράδειγµα, δεν είναι λίγοι εκείνοι που
µέσα από την κρίση βλέπουν ως θετική την
επιστροφή στην απλότητα και τις κοινωνικές
ή ηθικές αξίες.
Θετικός απολογισµός: Κάθε βράδυ σηµειώστε
τρία καλά πράγµατα που συνέβησαν
κατά τη διάρκεια της ηµέρας.
Σε µια εποχή όπου οι λόγοι για αρνητισµό
και απαισιοδοξία είναι κοµµάτι
της καθηµερινότητας όλων, είναι
σηµαντικό να αντισταθούµε στα
βλαβερά συναισθήµατα του φόβου
και της απελπισίας και να
καλλιεργήσουµε συνειδητά και
συστηµατικά έναν θετικότερο
τρόπο ζωής.
Από τις: δρ
Ειρήνη Μανάρα,
B.A., M.SC., Ph.D
Ψυχολόγος Υγείας,
Αννα Χατζηδηµητριου,
BA,
MSc, CPsychol
Ψυχολόγος
Υγείας, συνεργάτιδες
στο Κέντρο
Ψυχολογίας Be
Well, Live Well
Η ∆ΥΝΑΜΗ
ΤΗΣ
ΘΕΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ
Σεµινάρια Θετικής
Ψυχολογίας
http://www.medicalpsychoogy.gr

Η θετική σκέψη οδηγεί σε βαθύτερη κατανόηση, βοηθάει και κάνει τους ανθρώπους χαρούµενους

94_bfn_H_psyhologos_ok.indd 94 2

https://www.medical-psychology.gr/wp-content/uploads/2015/02/BF_94_94_.pdf

Τι είναι η Συναισθηματική Νοημοσύνη;

Ο όρος ακούγεται συχνά γύρω μας και πολλοί πιστεύουν ότι είναι ακόμα πιο σημαντική από τον δείκτη νοημοσύνης (IQ) όσον αφορά στο πόσο επιτυχημένος μπορεί να γίνει κανείς στην επαγγελματική και προσωπική του ζωή.

Προκειμένου να μπορέσουμε να καταλάβουμε τι ακριβώς εννοούμε όταν λέμε Συναισθηματική Νοημοσύνη, θα περιγράψουμε σύντομα τις πέντε βασικές κατηγορίες που την περιγράφουν:

1.    Η πρώτη από αυτές είναι η αυτεπίγνωση. Η αυτεπίγνωση μπορεί να πάρει τρείς εκδοχές: Α) Την συναισθηματική επίγνωση. Η ικανότητα ενός ατόμου να αναγνωρίζει τα συναισθήματα του καθώς τα βιώνει, είναι ένα από τα κλειδιά της  συναισθηματικής νοημοσύνης γιατί το πρώτο βήμα για να ρυθμίσουμε τα συναισθήματα μας είναι φυσικά να τ’αναγνωρίσουμε. Β)  Την αντικειμενική αυτο-αξιολόγηση. Το να γνωρίζουμε τα δυνατά μας σημεία και τις αδυναμίες μας και να είμαστε ανοιχτοί σε εποικοδομητική κριτική είναι ένα από τα κλειδιά της προσωπικής μας βελτίωσης.  Γ) Την αυτοπεποίθηση, δηλαδή τη σιγουριά για την αξία μας και τις δυνατότητες μας.
2.   Η αυτορρύθμιση. Ο τρόπος με τον οποίο ελέγχουμε και ρυθμίζουμε συναισθήματα όπως το άγχος, ο φόβος, ή ο θυμός έτσι ώστε να μην παρεμβαίνουν στην επιτέλεση των πραγμάτων που έχουμε να κάνουμε.  Περιλαμβάνει:  α) τον αυτοέλεγχο, το πώς δηλαδή διαχειριζόμαστε διάφορες παρορμήσεις, β) την αξιοπιστία, την ικανότητα μας δηλαδή να διατηρούμε αρχές τιμιότητας και ακεραιότητας, γ) την ευσυνειδησία ή αλλιώς την ανάληψη ευθύνης για την επίδοση μας, δ) την προσαρμοστικότητα, δηλαδή το πόσο ευέλικτα διαχειριζόμαστε την αλλαγή και ε) την καινοτομία (το πόσο ανοιχτοί είμαστε σε νέες ιδέες).
3.   Η κινητοποίηση/κίνητρο, η ικανότητα δηλαδή κάποιου να παραμένει αισιόδοξος και να συνεχίζει την προσπάθεια παρά τα όποια εμπόδια ή δυσκολίες. Αναλυτικά, η κινητοποίηση απαρτίζεται από: α) το κίνητρο της επίτευξης, μίας δηλαδή εσωτερικής ώθησης που μας οδηγεί να βελτιωνόμαστε διαρκώς, β) τη δέσμευσή μας στους στόχους μίας ομάδας ή οργανισμού, γ) την πρωτοβουλία να αναλαμβάνουμε δράση και να δράττουμε ευκαιρίες δ) την αισιοδοξία, δηλαδή την επιμονή μας να επιδιώκουμε τους στόχους μας παρά τις δυσκολίες.

4.   Η ενσυναίσθηση, ή με άλλα λόγια η ικανότητα μας να αναγνωρίζουμε τα συναισθήματα των άλλων. Οι άνθρωποι που διαθέτουν αυτή την ιδιότητα α) είναι  προσανατολισμένοι στην παροχή υπηρεσιών, προσδοκούν και αναγνωρίζουν τις ανάγκες των άλλων, β) βοηθούν στην εξέλιξη των άλλων ενισχύοντας τις ικανότητες τους, γ) αξιοποιούν την διαφορετικότητα των άλλων, δ) αναγνωρίζουν τις αρχές και τη δυναμική της ομάδας τους, δ)έχουν κατανόηση στις ανάγκες και τις επιθυμίες των άλλων.

5. Οι κοινωνικές δεξιότητες,  είναι εκείνες που μας βοηθούν να συνάπτουμε και να διατηρούμε θετικές σχέσεις.  Κοινωνικές δεξιότητες είναι α) η ικανότητα για επιρροή, β) η αποτελεσματική επικοινωνία, γ) η ηγεσία που εμπνέει και καθοδηγεί, δ) η σωστή διαχείριση κρίσεων, ε) η ικανότητα να τρέφουμε σχέσεις, ζ) η συνεργατικότητα και τέλος η ομαδικότητα.

Όπως είδαμε λοιπόν, η συναισθηματική νοημοσύνη είναι μια ευρεία έννοια η οποία εμπεριέχει ένα σημαντικό αριθμό στοιχείων που την απαρτίζουν. Το να ενισχύσουμε τη συναισθηματική μας νοημοσύνη σημαίνει να δυναμώσουμε όλες αυτές τις δεξιότητες που αναφέρθηκαν για το καλό της προσωπικής ή επαγγελματικής μας ζωής.

Για να ενισχύσεις τη συναισθηματική σου νοημοσύνη,

1.    Καλλιέργησε την επίγνωση των συναισθημάτων σου. Ρώτα τον εαυτό σου κατά τη διάρκεια της μέρας «Τι νιώθω τώρα;». Εάν επαναλαμβάνεις αυτή την ερώτηση για ένα χρονικό διάστημα (π.χ μια  εβδομάδα) θα διαπιστώσεις ότι θα είσαι θέση να αναγνωρίζεις τα συναισθήματα σου ευκολότερα.
2.    Απέφυγε να κρίνεις ή να διακόπτεις τα συναισθήματα σου πριν έχεις καν την ευκαιρία να τα μελετήσεις. Συνήθως, τα συναισθήματα ακολουθούν την πορεία της καμπύλης, από ανεπαίσθητα, γίνονται έντονα και μετά ξανά υποχωρούν. Δεν υπάρχει λόγος να τα διακόπτεις ούτε να τα κρίνεις ως ‘’άσχημα’’ συναισθήματα. Αντίθετα, προσπάθησε να συνδεθείς μαζί τους, να τα αποδεχτείς και να νιώσεις άνετα με αυτά.  Κράτα μία στάση παρατηρητή.
3.    Μάθε να ελέγχεις το στρές σου. Όταν είμαστε πλημμυρισμένοι με στρες, δεν μπορούμε να σκεφτούμε αντικειμενικά και ίσως πάρουμε λάθος αποφάσεις. Για να διαχειριστείς το στρές αντικειμενικά, αρχικά αναγνώρισε πότε είσαι αγχωμένος/η καθώς και τους τρόπους με τους οποίους αντιδράς/συμπεριφέρεσαι σε αυτήν την περίπτωση. Ύστερα προσπάθησε να σκεφτείς τι θα μπορούσε να σε βοηθήσει, τι θα είχε χαλαρωτική επίδραση για σένα.

4.    Άκου το σώμα σου. Η φυσική σου κατάσταση μπορεί να σου δώσει πληροφορίες για τον τρόπο που νιώθεις. Αυτή η ανακατωσούρα στο στομάχι μπορεί να είναι σημάδι ότι έχεις αγχωθεί ή οι σφιγμένοι μύες σου, ένδειξη ότι έχεις θυμώσει.
5.    Δοκίμασε να δείς τις δυσκολίες σου με χιούμορ. Όπως είδαμε, η αισιοδοξία και το πόσο καλά ανταποκρινόμαστε στις δυσκολίες είναι δείκτης συναισθηματικής νοημοσύνης. Το χιούμορ μπορεί να σε βοηθήσει να νιώσεις πιο χαλαρός κι όταν χαλαρώνουμε , η ικανότητα μας για δημιουργική σκέψη και λύσεις αυξάνεται.
6.    Λύσε τις διαμάχες σου με θετικό τρόπο. Οι διαφωνίες είναι αναπόφευκτες στις σχέσεις. Το να ξέρεις όμως πώς να διαχειριστείς τις διαφωνίες αυτές πριν πάρουν αρνητικές διαστάσεις, είναι μια δεξιότητα που μπορείς να καλλιεργήσεις. Όταν έχεις μια διαφωνία, προσπάθησε να μείνεις επικεντρωμένος στο παρόν. Με το να θυμάσαι τις παλιές πληγές, απομακρύνεσαι από την επίλυση του προβλήματος. Αντίθετα, δοκίμασε να συγχωρέσεις και να «διαλέγεις τους καυγάδες σου». Σκέψου, με άλλα λόγια, για ποιό πράγμα αξίζει να μαλώσεις και για ποιό όχι.
7.    Το να κοιτάς μέσα σου, είναι το πρώτο βήμα για να αναγνωρίσεις και να ρυθμίσεις τα συναισθήματα σου. Έρχεται όμως και η στιγμή να σταματήσεις να κοιτάς μέσα σου και να προσανατολιστείς στον εξωτερικό κόσμο. Η ισορροπία ανάμεσα στο μέσα και το έξω καθώς και η ικανότητα να απολαμβάνουμε τις στιγμές και να είμαστε παρόντες στον εξωτερικό κόσμο είναι κι αυτά κομμάτια της συναισθηματικής νοημοσύνης.

Από τον Δημήτρη Τσέλιο

http://jenny.gr/well-being/sxeseis-kai-sex/721535/ti-einai-h-synaisthhmatikh-nohmosynh-eq-kai-pws-na-thn-enisxyseis-o-life-coach-mas-apanta

Συναισθηματική νοημοσύνη

Συναισθηματική νοημοσύνη

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια

Συναισθηματική νοημοσύνη (EI) η αλλιώς Συναισθηματικό πηλίκο είναι η ικανότητα των ατόμων να αναγνωρίζουν τα δικά τους, καθώς και τα συναισθήματα των άλλων, να κάνουν διάκριση μεταξύ διαφορετικών συναισθημάτων και να τα ονομάσουν κατάλληλα, καθώς και να χρησιμοποιούν τη συναισθηματική πληροφορία ως οδηγό σκέψης και συμπεριφόράς.[1] Μολονότι ο όρος πρωτοεμφανίστηκε το 1964 σε ένα έγγραφο του Μάικλ Μπέλντοχ, απέκτησε δημοφιλία το 1995 με το βιβλίο Συναισθηματική Νοημοσύνη[2] του συγγραφέα, ψυχολόγου και επιστημονικού δημοσιογράφου Ντάνιελ Γκόουλμαν. Από τότε στη θεωρία του Γκόουλμαν έχει ασκηθεί κριτική μέσα στην επιστημονική κοινότητα.

Υπάρχουν αρκετά μοντέλα συναισθηματικής νοημοσύνης. Το αυθεντικό μοντέλο του Γκόουλμαν μπορεί πλέον να θεωρείται ένα μικτό μοντέλο που συνδυάζει τι μεταγενέστερα έχει ονομαστεί ξεχωριστά συναισθηματική ικανότητα και τι συναισθηματικά χαρακτηριστικά. Ο ορισμός του Γκόουλμαν για τη συναισθηματική νοημοσύνη είναι η παράταξη των ικανοτήτων και των χαρακτηριστικών που οδηγούν την αρχηγική εμφάνιση.[3] Το μοντέλο των συναισθηματικών χαρακτηριστικών αναπτύχθηκε από τον Κονσταντίν Βασίλι Πετρίδης το 2001. Αυτό το μοντέλο “περικλείει τις διαθέσεις της συμπεριφοράς και των αυτο-αντιληπτών ικανοτήτων και μετριέται μέσω του αυτο-απολογισμού”.[4] Το μοντέλο της συναισθηματικής ικανότητας, που αναπτύχθηκε από τους Πήτερ Σαλόβει και Τζον Μάγιερ το 2004, εστιάζει στην ικανότητα του ατόμου να κατεργαστεί τη συναισθηματική πληροφορία και να τη χρησιμοποιήσει για να ζήσει στο κοινωνικό περιβάλλον.[5]

Μελέτες έχουν δείξει ότι άνθρωποι με υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη έχουν καλύτερη ψυχική υγεία, καλύτερη απόδοση στην εργασία τους και αρχηγικές ικανότητες, ωστόσο δεν υπάρχουν αιτιολογικές σχέσεις που να το αποδεικνύουν και τέτοιου τύπου ευρήματα είναι περισσότερο πιθανό να αποδίδονται στη γενική νοημοσύνη και σε συγκεκριμένα χαρακτηριστικά προσωπικότητας παρά στη συναισθηματική νοημοσύνη ως κατασκευή. Για παράδειγμα, ο Γκόουλμαν υπέδειξε ότι οι ικανότητες που σχετίζονται με τη συναισθηματική νοημοσύνη αποτελούσαν το 67% των ικανοτήτων που κρίνονται αναγκαίες για ανώτερη απόδοση στους ηγέτες, και είχε διπλάσια σημασία από ότι η τεχνική ειδίκευση ή το IQ.[6] Άλλες έρευνες δείχνουν ότι η επίδραση της συναισθηματικής νοημοσύνης στην ηγετική και στη διαχειριστική ικανότητα είναι μη σημαντική όταν η ικανότητα και η προσωπικότητα ελέγχονται[7], και ότι η γενική νοημοσύνη συμπίπτει πολύ με την ηγετική ικανότητα.[8] Οι δείκτες της συναισθηματικής νοημοσύνης και οι μέθοδοι ανάπτυξης της έγιναν ευρέως επιθυμητοί την προηγούμενη δεκαετία. Επιπρόσθετα, έρευνες ξεκίνησαν να παρέχουν στοιχεία για τη βοήθεια χαρακτηρισμού των ουδέτερων μηχανισμών της συναισθηματικής νοημοσύνης.[9][10][11]

Οι κριτικές έχουν εστιάσει στο εάν η συναισθηματική νοημοσύνη είναι μια αληθινή ευφυία και εάν έχει σταδιακή εγκυρότητα πάνω στο IQ και στα Πέντε Μεγάλα Χαρακτηριστικά Προσωπικότητας..[12] Μία κριτική δείχνει ότι, στις περισσότερες μελέτες, φτωχή ερευνητική μεθοδολογία έχει εξογκώσει τη σημασία της συναισθηματικής νοημοσύνης.[13]