Πως μιλάμε στα παιδιά για το θάνατο

«Γιατί πεθαίνουν οι άνθρωποι;», «Ο παππούς δεν πέθανε. Πότε θα γυρίσει;», «Τι συμβαίνει στο σώμα μας όταν πεθαίνουμε;». Αυτές είναι μερικές από τις ερωτήσεις που μπορεί να θέσει ένα παιδί στους γονείς του σχετικά με το θάνατο και να τους βρει απροετοίμαστους.

Ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου για το παιδί (πχ. παππούς ή γιαγιά), αποτελεί ένα οδυνηρό γεγονός. Όσο πιο κοντά είμαστε στο παιδί, καλούμαστε να το στηρίξουμε, αναλαμβάνοντας ένα δύσκολο ρόλο, καθώς δε γνωρίζουμε τι καταλαβαίνει ένα παιδί για το θάνατο, πώς αισθάνεται όταν χάνει κάποιον που αγαπά και τι να του πούμε για να το στηρίξουμε.

Πως αντιλαμβάνονται όμως τα παιδιά το θάνατο;

Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας αν και αντιλαμβάνονται την απουσία ενός σημαντικού προσώπου από το περιβάλλον τους, νιώθουν τη θλίψη των γονιών τους αλλά δεν αντιλαμβάνονται τη μονιμότητα του θανάτου. Δηλαδή πιστεύουν πως αυτός που έφυγε μπορεί να ξαναγυρίσει ή συνεχίζει να ζει εκεί που βρίσκεται. Τα παιδιά σχολικής ηλικίας καταλαβαίνουν ότι ο θάνατος είναι ένα μη αναστρέψιμο γεγονός αλλά πιστεύουν ότι δεν μπορεί να συμβεί στην οικογένειά τους. Τέλος οι έφηβοι κατανοούν τη μονιμότητα του θανάτου, ενώ πολλές φορές δίνουν συμβολικές και μεταφυσικές ερμηνείες στο θάνατο.

Πως αντιδρά ένα παιδί στο πένθος;

Μπορεί να εμφανίζει συναισθηματικές μεταπτώσεις, δηλαδή τη μία στιγμή να είναι χαρούμενο και την άλλη στεναχωρημένο ή θυμωμένο. Να δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί στο σχολείο ή να ονειροπολεί. Μπορεί να εμφανίζει διαταραχές στον ύπνο, αϋπνίες ή εφιάλτες, ξεσπάσματα θυμού ή κλάματος για ασήμαντο πολλές φορές λόγο, διάφορους φόβους όπως φόβο αποχωρισμού, επίμονη αναζήτηση του ατόμου που πέθανε και κάποιες φορές και σωματικά συμπτώματα (πονοκέφαλοι, έξαρση αλλεργιών). Επίσης μπορεί να εμφανίζει παλινδρόμηση σε συμπεριφορές προηγούμενης ηλικίας όπως, ενούρηση, πιπίλισμα δαχτύλου ή προσκόλληση στους γονείς. Μπορεί να εμφανίζει άσχημη συμπεριφορά αφού νιώθει πως δεν υπάρχει λόγος να φέρεται σωστά μιας και όλα έχουν πάει στραβά. Σε αντίθεση μπορεί να εμφανίζει υπερβολικά καλή συμπεριφορά από τύψεις, ενοχές και φόβο.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς;

• Μην αποκρύψετε το γεγονός. Η απόκρυψη της αλήθειας αντί να προστατεύει τα παιδιά δημιουργεί περισσότερα προβλήματα στο μέλλον.

• Ενημερώστε τα με απλά λόγια για το γεγονός. Εξηγήστε με ειλικρίνεια τι συνέβη και χρησιμοποιείστε λεξιλόγιο που ταιριάζει στην ηλικία του παιδιού.

• Χρησιμοποιείστε τις σωστές λέξεις όπως «πέθανε», «σταμάτησε η καρδιά του» και όχι γενικές έννοιες όπως «χάθηκε», «έφυγε» οι οποίες αφήνουν ελπίδες στα παιδιά.

• Μην προσπαθείτε να ωραιοποιήσετε την κατάσταση και αφήστε το παιδί να δείξει τη θλίψη του και να πενθήσει. Εξηγείστε ότι όταν πεθαίνει κάποιος σταματάει να χτυπά η καρδιά του. Δεν νιώθει και δεν πονά.

• Επιτρέψτε στο παιδί αν θέλει να παραστεί στην κηδεία προστατεύοντάς το όμως από τις έντονες εκδηλώσεις θλίψης και θρήνου.

• Τονίστε στο παιδί σας ότι δεν έχει καμία ευθύνη για το γεγονός. Διαβεβαιώστε το πώς τίποτα από όσα έκανε, σκέφτηκε ή είπε δεν προκάλεσαν το θάνατο του αγαπημένου του προσώπου και πως δε θα μπορούσε να είχε κάνει κάτι για να το αποτρέψει.

• Διατηρήστε το πρόγραμμα και τις προηγούμενες συνήθειες του παιδιού. Τα παιδιά ανησυχούν για το μέλλον τους. Εξηγείστε τους τι θα αλλάξει από εδώ και στο εξής και τι θα μείνει σταθερό.

Παρακάτω παραθέτουμε μερικές ερωτήσεις που μπορούν να μας θέσουν τα παιδιά και πως μπορούν να απαντήσουν οι γονείς σε αυτές:

1. Γιατί πεθαίνουν οι άνθρωποι;

-Είναι Νόμος της φύσης. Όλοι πεθαίνουν, τα ζώα, τα λουλούδια.

2. Τι σημαίνει πέθανε;

-Σταμάτησε να χτυπά η καρδιά του. Δεν πονά, δε νιώθει

3. Από τι πεθαίνουν οι άνθρωποι;

-Από αρρώστιες, ατυχήματα ή όταν είναι πολύ μεγάλοι στην ηλικία

4. Ο παππούς δεν πέθανε. Πότε θα γυρίσει πίσω;

-Δε χρησιμοποιούμε τα ρήματα έφυγε, πάει ταξίδι, κοιμήθηκε γιατί έτσι τα παιδιά τρέφουν ελπίδες.

5. Εγώ έφταιγα;

-Εξηγώ ότι δε φταίει το παιδί, η συμπεριφορά του ή κάτι που έκανε για το θάνατο του άλλου.

6. Θα πεθάνεις και εσύ;

-Καθησυχάζω και διαβεβαιώνω ότι θα είμαι δίπλα τους

7. Που πήγε ο παππούς;

-Τα μικρότερα παιδιά δεν αντιλαμβάνονται τη μονιμότητα του θανάτου. Υπομονετικά εξηγώ ότι ο παππούς πέθανε, σταμάτησε η καρδιά του, το σώμα του είναι στο τάφο και θα συνεχίσει να ζει στην καρδιά μας.

8. Τι θα συμβεί στο σώμα του;

-Τα μικρά παιδιά πρέπει να διδαχθούν ότι μετά το θάνατο το σώμα παύει να λειτουργεί και πρέπει να ταφεί.

9. Είναι κακό αν περνάω καλά;

-Συχνά νιώθουν άσχημα επειδή διασκεδάζουν, περνούν καλά και δεν σκέπτονται το νεκρό. Εξηγώ το ότι χαίρεσαι δε σημαίνει ότι δε λυπάσαι.

10. Δε θέλω να σε βλέπω να στεναχωριέσαι

-Είναι δύσκολο για τα παιδιά να βλέπουν τους δικούς του να κλαίνε, αλλά είναι σημαντικό να συμμετέχουν στο πένθος. Μαθαίνουν ότι η στεναχώρια είναι φυσιολογική αλλά ξεπερνιέται. Είναι παρήγορο για όλους όταν το πένθος και η στεναχώρια μοιράζεται.

11. Τι βοηθάει όταν πεθάνει κάποιος; (απαντήσεις παιδιών)

-Να μιλούν για όσα σκέπτονται και φοβούνται

-Να κλάψουν, δεν είναι ντροπή

-Να μιλούν για αυτόν που πέθανε

-Να ζωγραφίζουν, να παίζουν, να γελούν

-Να γιορτάζουν γενέθλια, Χριστούγεννα, ότι έκαναν και πριν το θάνατο (σταθερότητα)

Με όλα τα παραπάνω, μπορείτε να στηρίξετε το παιδί που βιώνει μια απώλεια με συνέπεια και αποτελεσματικότητα.

«Για οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία ή διευκρίνιση μπορείτε να καλέσετε στην «Εθνική Τηλεφωνική Γραμμή για τα Παιδιά SOS 1056» ή ηλεκτρονικά στην διεύθυνση sos1056@hamogelo.gr, ώστε να συζητήσετε με ψυχολόγο όλα αυτά που μπορεί να σας απασχολούν σε σχέση με το παιδί σας».

https://www.hamogelo.gr/gr/el/ta-nea-mas/pos-milame-sta-paidia-gia-to-thanato/

Advertisements

Αυτοπεποίθηση σύνδεσμοι

« Πως η έλλειψη αυτοπεποίθησης μπορεί να μας καταστρέψει την ζωή» που δημοσιεύτηκε στο Protothema.gr

http://www.protothema.gr/zoi/article/751345/life-coaching-pos-i-elleipsi-autopepoithisis-borei-na-mas-katastrepsei-ti-zoi-ti-prepei-na-kanoume/

Προγεννητική ψυχολογία! Πότε αρχίζει να επηρεάζεται ο χαρακτήρας του παιδιού;

Προγεννητική ψυχολογία! Πότε αρχίζει να επηρεάζεται ο χαρακτήρας του παιδιού;

Πότε αρχίζει να επηρεάζεται ο χαρακτήρας του παιδιού;
Προγεννητικά αισθητηριακά ερεθίσματα
Το έμβρυο δέχεται από το εξωτερικό περιβάλλον του ερεθίσματα ηχητικά, απτικά καθώς και δονήσεις από κινήσεις της μητέρας. Έχει διαπιστωθεί ότι το έμβρυο ακούει ήδη από τον πέμπτο μήνα ήχους υψηλών και χαμηλών συχνοτήτων. Αντιλαμβάνεται ήχους όπως ο καρδιακός ρυθμός της μητέρας, αγγειακούς και εντερικούς ήχους. Είναι ικανό επίσης να ξεχωρίσει εξωτερικούς ήχους, δηλαδή τη δυνατή μουσική από το κλείσιμο μίας πόρτας. Αυτές οι προγεννητικές επιδράσεις πάνω στην αντίδραση του νεογέννητου προς τη φωνή της μητέρας του μπορούν να επηρεάσουν τις κοινωνικές του συναλλαγές.
Οι πρώτες εντυπώσεις στη ζωή μας διαδραματίζουν βασικό ρόλο στη διαμόρφωση του χαρακτήρα μας. Καθορίζουν εάν αργότερα θα είμαστε γεμάτοι αυτοπεποίθηση ή ντροπαλοί, εάν θα είμαστε επίμονοι, επιθετικοί, φοβητσιάρηδες ή δημιουργικοί, φιλομαθείς, ευχάριστοι και κοινωνικοί. Τα αισθητήρια της ακοής είναι τα πρώτα που αναπτύσσονται. Σε ηλικία 2-3 ετών μπορούμε να θυμηθούμε τα μουσικά κομμάτια και τους ήχους που ακούγαμε όταν βρισκόμασταν στην κοιλιά της μητέρας μας. Οι χαλαρωτικοί ήχοι και η απαλή μουσική ενισχύουν τη συναισθηματική νοημοσύνη, τη ζωντάνια και την ικανότητα ανάπτυξης του ατόμου, ενώ αντίθετα οι καβγάδες μεταξύ των γονέων, οι θόρυβοι, ο εκνευρισμός και το άγχος μάς επηρεάζουν αρνητικά. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης , το έμβρυο είναι πολύ πιο ευαίσθητο και αρχίζει να αντιλαμβάνεται πολύ νωρίτερα απ’ ό,τι πιστεύαμε έως τώρα. Σήμερα γνωρίζουμε ότι το έμβρυο, το αργότερο μέχρι την 20ή εβδομάδα της κύησης, διαθέτει πλήρως σχηματισμένο έσω αυτί και, επομένως, μπορεί να αντιλαμβάνεται μέσω του αμνιακού υγρού όλους τους θορύβους και τους ήχους από το σώμα της μητέρας και τον έξω κόσμο.
Πριν από τον τοκετό όταν η μητέρα αισθάνεται καλά, αισθάνεται καλά και το παιδί. Η μητέρα και το παιδί συνδέονται εξ αρχής μέσω πολλών διόδων, οι οποίες είναι τις περισσότερες φορές άγνωστες στη μητέρα. Αισθάνεται ότι μια ζωή μεγαλώνει μέσα της, στο σώμα της. Οι δυο καρδιές, για παράδειγμα, χτυπούν συγχρονισμένες. Το παιδί ακούει μέσα από το σώμα της μητέρας. Ο τρόπος με τον οποίο η μητέρα αντιλαμβάνεται εάν το παιδί της είναι καλά ή όχι αποτελεί μυστήριο. Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι ισχύει η αρχή: Όταν η μητέρα αισθάνεται καλά, αισθάνεται καλά και το παιδί. Τα διάφορα είδη μουσικής δεν έχει εξακριβωθεί εάν η ροκ, η ποπ η τζαζ και η κλασσική μουσική έχουν διαφορετική επίδραση. Είναι πολύ σημαντικό για εσάς ως μέλλουσα μητέρα να διαθέτετε τουλάχιστον μία ώρα την ημέρα για τον εαυτό σας και το αγέννητο μωρό σας. Μπορείτε να του μιλάτε γλυκά και να ακούτε χαλαρωτική μουσική.Επιχειρήστε το χωρίς να έχετε κάποιον ιδιαίτερο σκοπό ή προσδοκία. Απλώς απολαύστε τη μουσική. Τα μουσικά κομμάτια του Μότσαρτ, για παράδειγμα, τονώνουν τη νοημοσύνη και τη δημιουργικότητα μας, χάρη στις παιχνιδιάρικες μελωδίες, την αρμονική δομή της σύνθεσης και τους ευχάριστους ήχους. Συγκεκριμένα, η μουσική ενισχύει τη δυνατότητα συγκέντρωσης και μάθησης στον άνθρωπο, καθώς και την αποφασιστικότητα, τη διαίσθηση, την ετοιμότητα και τη δημιουργικότητα. Σε αυτές τις διαπιστώσεις κατέληξε ο Alfred Tomatis και ονόμασε το φαινόμενο «Φαινόμενο Μότσαρτ». Μια καλή επιλογή είναι να φοράτε ένα μενταγιόν που παράγει γλυκούς ήχους όπως ένα μικρό ξυλόφωνο ήδη από την περίοδο της εγκυμοσύνης καθώς και κατά τη διάρκεια του τοκετού. Το μωρό σας αναγνωρίζει τους απαλούς ήχους κατά τη διάρκεια της γέννησής του και ηρεμεί.
Κατά τη διάρκεια του τοκετού Η γέννηση είναι η πιο έντονη στιγμή της ζωής μας. Βγαίνουμε από τον προστατευμένο, σκοτεινό και ζεστό χώρο της μήτρας στο φως και το θόρυβο του κόσμου. Υπάρχουν, εν τω μεταξύ, πολλές διαφορετικές μέθοδοι τοκετού. Η καλύτερη επιλογή για το μωρό είναι ο τοκετος μέσα σε ζεστό νερό, με γλυκό φωτισμό – μια καλή ιδέα θα ήταν το φως των κεριών – και με απαλή μουσική γνώριμη στο παιδί. Φροντίστε, τουλάχιστον, με τη συναίνεση του γυναικολόγου σας και της κλινικής, να υπάρχει στο χώρο γλυκός φωτισμός και να ακούγεται μουσική.
Μετά τον τοκετό Σίγουρα δεν θα μιλάτε στο νεογέννητο όπως μιλάτε στον σύζυγό σας ή σε μεγαλύτερα παιδιά. Φροντίστε, όμως, όταν του μιλάτε να σχηματίζετε ολοκληρωμένες φράσεις χρησιμοποιώντας λέξεις που καταλαβαίνουν τα παιδιά και μιλώντας στον κατάλληλο ρυθμό. Έχει μεγάλη σημασία η μουσικότητα, η μελωδικότητα, ο ρυθμός και η χροιά της ομιλίας σας όταν μιλάτε στο μωρό γιατί εσάς θα προσπαθήσει να μιμηθεί για να προφέρει τα πρώτα του λογάκια. Η αγάπη για το παιδί σας σάς κάνει να επιλέγετε τις κατάλληλες λέξεις. Γνωρίζατε ότι όλα τα μωρά του κόσμου βγάζουν τους ίδιους ήχους; Υπάρχουν ποικίλες μέθοδοι και ασκήσεις π.χ. μασάζ, κολύμπι, γυμναστική. Ο πιο εύκολος τρόπος είναι να ενισχύσετε την ανάπτυξη του μωρού σας με τη μουσική. Τραγουδήστε του ένα τραγούδι ή παίξτε του ένα χαρούμενο μουσικό κομμάτι (Μότσαρτ) και νανουρίστε το σύμφωνα με το ρυθμό. Κυρίως για τον πρώτο χρόνο, ιδανικά είναι τα μουσικά κομμάτια που άκουγε το μωρό σας κατά την περίοδο της εγκυμοσύνης· θα το ηρεμήσουν όταν κλαίει. Τα μωρά έχουν ιδιαίτερα ανεπτυγμένη ικανότητα μάθησης συγκριτικά με τους ενηλίκους. Η μουσική, ενισχύει, προπάντων, αυτή τη διαδικασία, καθώς η μελωδία και το τραγούδι που ακούν τα μωρά εντυπώνονται στη μνήμη τους και τα βοηθούν στη συνέχεια στην ομιλία και την επικοινωνία.
Η προγεννητική ψυχολογία μάς αποκαλύπτει πως η ενδομήτρια εμπειρία του ανθρώπου έχει καθοριστικό αντίκτυπο στη ζωή του ως ενηλίκου. Όσα καταγράφονται από τη σύλληψη έως τα 3-4 πρώτα χρόνια ζωής, και τα οποία ενεργοποιούνται καθώς μεγαλώνουμε, διαμορφώνουν αποφασιστικά τη συμπεριφορά μας, τη σωματική υγεία, την ψυχική μας ισορροπία και την ποιότητα των σχέσεων που δημιουργούμε. Οι ειδικοί συμφωνούν πως κάποια χαρακτηριστικά, όπως, για παράδειγμα, το ταλέντο στη μουσική, κληροδοτούνται από τη μια γενιά στην άλλη. Αυτό άλλωστε εξηγεί γιατί ορισμένα ταλέντα «κυριαρχούν» σε κάποιες οικογένειες που δείχνουν να έχουν παράδοση στη μουσική, την υποκριτική ή τα αθλήματα. Όμως και ο ρόλος των συνθηκών της εμβρυϊκής ζωής είναι πολύ σημαντικός και μάλιστα σε δύο φάσεις. Η πρώτη αφορά τη στιγμή της γονιμοποίησης, οπότε και καθορίζεται ο γενετικός κώδικας του παιδιού. Η δεύτερη αφορά όλη την περίοδο της εγκυμοσύνης, καθώς και τα πρώτα χρόνια ζωής. Το μωρό μέσα στην κοιλιά είναι δέκτης των σκέψεων, των συναισθημάτων, των αντιλήψεων της μαμάς του, ακόμη και των όσων συμβαίνουν στο εξωτερικό περιβάλλον. Επηρεάζεται και δομείται από τα ερεθίσματα που προσλαμβάνει η μαμά του, τις συνήθειές της, τις προτιμήσεις της. Η μήτρα είναι το πρώτο οικολογικό του περιβάλλον, άρα και το πρώτο του σχολείο.
Ντροπαλό ή κοινωνικό, ζωηρό ή ήσυχο;
Οι σκέψεις, τα συναισθήματα, οι αντιλήψεις και η στάση της μητέρας «προγραμματίζουν» το μωρό σε συναισθηματικά και νοητικά μοντέλα, αλλά και σε μοντέλα συμπεριφοράς. Ένα μωρό που περικυκλώνεται από φόβο, θυμό και αγωνία, θα προσαρμοστεί σε αυτό τον κόσμο και θα μεταφέρει αυτά τα αισθήματα και στη δική του ζωή, αργότερα. Αυτό το μωρό μπορεί να είναι ντροπαλό, ευερέθιστο, μελαγχολικό. Γιατί φαινομενικά μπορεί να είναι ασφαλές μέσα στη μήτρα, αλλά νιώθει και εισπράττει τα αρνητικά συναισθήματα της μητέρας. Κατά συνέπεια, είναι πιθανόν να φτάνει στον κόσμο κουβαλώντας ένα υποσυνείδητο φορτίο αβεβαιότητας και άγχους σχετικά με τον εαυτό του και τη ζωή. Ένα μωρό που εισπράττει την αγάπη, το ενδιαφέρον και τη στοργή της μητέρας του τα εκλαμβάνει και τα κάνει δύναμη, ασφάλεια, δημιουργικότητα. Και η νόηση, όμως, του παιδιού επηρεάζεται σημαντικά κατά την εγκυμοσύνη, ιδιαίτερα κατά το τρίτο τρίμηνο, οπότε ο εγκέφαλος είναι πλήρως διαμορφωμένος και οι λειτουργίες του τελούνται κανονικά. Η νευροεπιστήμη έχει αποδείξει ότι η εγκεφαλική ανάπτυξη ξεκινά από τον έβδομο μήνα της εγκυμοσύνης και ολοκληρώνεται γύρω στα 2,5-3 χρόνια. Επομένως, στην εγκυμοσύνη μπαίνουν τα πρώτα θεμέλια των μαθησιακών και αντιληπτικών ικανοτήτων, της αναλυτικής και μαθηματικής σκέψης. Όσο περισσότερη η επικοινωνία και τα κατάλληλα ερεθίσματα που μεταφέρονται στο μωρό, τόσο περισσότερο ενισχύεται η νοητική του ανάπτυξη. Το πώς το έμβρυο επηρεάζεται και διαμορφώνεται κατά τους εννέα μήνες της εγκυμοσύνης μπορεί να εξηγηθεί και να υποστηριχθεί και από τη σκοπιά της Ιατρικής. Η μητέρα διοχετεύει στο έμβρυο πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση που επικρατεί στο εξωτερικό περιβάλλον, ανάλογα με τον τρόπο που εκείνη την αντιλαμβάνεται. Οι αντιλήψεις που έχουμε για το περιβάλλον και τα αισθήματα που απορρέουν από αυτές προκαλούν σωματικές αντιδράσεις με το να ελευθερώνουν μόρια «σινιάλα» στο αίμα που ρυθμίζουν τη μεταβολική συμπεριφορά του οργανισμού και τον βοηθούν να προσαρμόζεται στο περιβάλλον. Αυτά τα μόρια διοχετεύονται και στο έμβρυο μέσω του πλακούντα. Οι σωματικές αντιδράσεις στο περιβάλλον περιλαμβάνουν ρυθμίσεις του νευρικού συστήματος, των ενδοκρινολογικών οργάνων και του καρδιολογικού, αναπνευστικού, πεπτικού συστήματος.
Μαμά = Μωρό
Το μωρό, λοιπόν, δομείται μέσα στην κοιλιά και θεμελιώνει τη σωματική, συναισθηματική, νοητική, πνευματική του φυσιογνωμία. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι χαρούμενη μαμά συνεπάγεται χαρούμενο μωρό. Αγχωμένη μαμά, φοβισμένο μωρό. Μαμά ικανοποιημένη και δέκτης αγάπης, ασφαλές και ψυχικά δυνατό μωρό. Όταν η μητέρα έρχεται σε επαφή και συνδέεται με το έμβρυο, εκείνο έρχεται στη ζωή με όρεξη και συναισθηματική ισορροπία. Όταν η μαμά δίνει στο μωρό ποικίλα ερεθίσματα (στο τρίτο τρίμηνο κυρίως), εκείνο αναπτύσσεται νοητικά. Από την άλλη, η βία γεννά βία, σε οποιαδήποτε μορφή κι αν δίνεται. Φυσικά, καμιά γυναίκα δεν μπορεί να διασφαλίσει τις τέλειες συνθήκης εγκυμοσύνης, τοκετού και ανατροφής του παιδιού. Κανένας κόσμος δεν μπορεί να είναι τέλειος έτσι κι αλλιώς. Το ζητούμενο είναι η συνειδητοποίηση της ευθύνης και του ρόλου, η ευαισθητοποίηση, η αγκαλιά. Φερθείτε στο αγέννητο μωρό σας σαν να το έχετε ήδη στα χέρια σας. Δώστε του όσα περισσότερα μπορείτε. Να είστε σίγουρη ότι θα τα εισπράξει. Και κάποια στιγμή θα σας τα ανταποδώσει.
Isabelle Strikos
Πηγή : Paidorama.com [ http://www.paidorama.com/pote-arxizei-na-epireazetai-o-xaraktiras-tou-paidiou.html ]
Tips
Από αρχαιοτάτων χρόνων, η εγκυμοσύνη θεωρούνταν μια πολύ ιδιαίτερη και ιερή κατάσταση. Ακόμη και σήμερα κάποιες φυλές αντιμετωπίζουν την έγκυο ως προστατευόμενη και μάλιστα κάνουν προς τιμήν εκείνης και του αγέννητου μωρού της διάφορες τελετές. Στη σύγχρονη δική μας κοινωνία, όλα αυτά φαντάζουν πολύ μακρινά. Ωστόσο, υπάρχουν κάποια πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να διασφαλίσετε μια όσο το δυνατόν πιο ήρεμη κι ευτυχισμένη εγκυμοσύνη κι έναν όσο το δυνατόν καλύτερο τοκετό. Να θυμάστε πως το αξίζετε κι εσείς και η ζωή που έρχεται στον κόσμο.
-Καθιερώστε καθημερινά κάποια ώρα χαλάρωσης. Η μουσική βοηθάει πολύ κι εσάς και το μωρό σας. Η γιόγκα χαλαρώνει ψυχή και σώμα και υπάρχουν πολλά τμήματα που απευθύνονται σε εγκύους. Οραματιστείτε όμορφες καταστάσεις και αφεθείτε στις εικόνες. Βρείτε όποιον τρόπο ταιριάζει σε εσάς. Ακόμη και οι απλές βαθιές αναπνοές μπορούν να σας αποφορτίσουν και να σας ηρεμήσουν.
-Μιλήστε στο μωρό σας, τραγουδήστε του, χαϊδέψτε την κοιλιά σας. Επικοινωνήστε μαζί του με αγάπη και αφήστε αυτή την επαφή να σας συνοδεύει κάθε στιγμή της ημέρας.
-Αν υπάρχουν θέματα που βαραίνουν εσάς και πιστεύετε πως έχουν μεταφερθεί στο μωρό σας, μιλήστε του. Σας νιώθει και σας καταλαβαίνει. Σας αγαπάει.
-Προετοιμαστείτε για τον τοκετό. Η πληροφόρηση για τη φυσιολογία και τη διαδικασία του τοκετού, η σωματική και ψυχολογική προετοιμασία, η απαλλαγή από τους φόβους της γέννας σάς ηρεμούν και σας προετοιμάζουν για εκείνη τη στιγμή.
-Έχετε εμπιστοσύνη στο σώμα σας· έχει δυνάμεις και δυνατότητες που κυριολεκτικά δεν φαντάζεστε. Κουβαλάει μέσα του την αρχέγονη γνώση και σοφία. Ακόμα και τη στιγμή του τοκετού, όσο κι αν φοβάστε ότι θα πονέσετε, είναι χρήσιμο να γνωρίζετε ότι στον οργανισμό σας εκκρίνεται ένα φυσικό αναλγητικό, η ενδορφίνη, και μάλιστα σε ποσότητα διακόσιες φορές μεγαλύτερη απ’ όση κυκλοφορεί υπό φυσιολογικές συνθήκες στο αίμα.
-Εμπιστευτείτε το ένστικτό σας. Η φύση ξέρει καλύτερα και σίγουρα θα σας βοηθήσει να ολοκληρώσετε το έργο σας με επιτυχία.
-Η υποστήριξη του συντρόφου σας είναι πολύ σημαντική. Εξηγήστε του ότι όχι μόνο θα κάνει εσάς να νιώσετε καλύτερα, αλλά θα έχει και ευεργετική επίδραση στο μωρό σας. Σε όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, στον τοκετό, αλλά και στη δύσκολη για πολλές γυναίκες περίοδο της λοχείας, η στήριξη του συντρόφου μπορεί να παίξει καταλυτικό ρόλο για πολλά πράγματα.
-Εάν αντιμετωπίζετε καταστάσεις που σας δημιουργούν αρνητικές σκέψεις και συναισθήματα, μη διστάσετε να ζητήσετε βοήθεια, ακόμη και από κάποιον ειδικό.
-Χαρείτε την εγκυμοσύνη σας. Είναι το πολυτιμότερο δώρο που σας έγινε. Κι εσείς έχετε κάνει το πολυτιμότερο δώρο στη ζωή, την ίδια τη ζωή.
Με τη συνεργασία της Ευρυδίκης Κλειδή (προγεννητική και περιγεννητική ψυχολόγος).
πηγή https://rotasapantaw.wordpress.com/wp-admin/post-new.php

Για την ομάδα Θετική Διαπαιδαγώγηση https://www.facebook.com/groups/413784475468424/files/?order=title

https://rotasapantaw.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=11408&action=edit

Πώς να απαλλαγείτε από το φόβο της απόρριψης

Η απόρριψη είναι μια εμπειρία που έχουν βιώσει όλοι οι άνθρωποι ακόμα και οι πιο πετυχημένοι. Το πρόβλημα είναι πως θα διαχειριστούμε αυτό το γεγονός αν δηλαδή θα είναι το εφαλτήριο για νέες προσπάθειες ή αν ο φόβος της απόρριψης θα μας παγιδέψει και θα μας αδρανοποιήσει.

Αν καλλιεργήσετε την παράλογη πεποίθηση ότι οι γύρω σας δε θα σας αποδεχθούν και θα σας απορρίψουν λόγω της προσωπικότητας σας, της εμφάνισης σας ή των πεποιθήσεων σας τότε ο φόβος σας αυτός θα έχει αρνητικό αντίκτυπο στην επαγγελματική, κοινωνική και προσωπική σας ζωή.

Πώς εκδηλώνεται ο φόβος της απόρριψης
1) Κάθε φορά που αποτυγχάνετε μπορεί να νιώθετε ότι είστε ανίκανοι να πραγματοποιήσετε τα όνειρα σας και σας δημιουργείται η πεποίθηση ότι δεν είστε ενδιαφέροντες ή αξιόλογοι για τους άλλους.

2) Αν σας απορρίψουν νιώθετε ενοχές, γιατί πιστεύετε ότι έχετε απογοητεύσει αυτούς που νοιάζονται για εσάς.

3) Προτιμάτε να δημιουργήσετε στους άλλους την πεποίθηση ότι είστε άτομο με μέτριες ικανότητες, έτσι ώστε να μην έχουν την προσδοκία να πετύχετε.

4) Όταν πρόκειται να προσπαθήσετε για ένα στόχο όπου υπάρχει η πιθανότητα της απόρριψης μπορεί να εκδηλωθούν σωματικά συμπτώματα, όπως στομαχόπονος ή κεφαλαλγία που σας εμποδίζουν να προσπαθήσετε.

5) Δεν έχετε τη δύναμη να εκφράσετε μια διαφορετική άποψη ούτε να εκδηλώσετε τη δική σας προσωπική ταυτότητα.

6) Είστε δυσαρεστημένοι με την ζωή σας αλλά δεν το εκδηλώνετε παρά εσωτερικεύετε το θυμό και την λύπη σας.

7) Θεωρείτε ότι οι άλλοι είναι ανώτεροι από εσάς και φοράτε διαφορετικά κατά περίπτωση προσωπεία για να τους ευχαριστήσετε.

Ο φόβος της απόρριψης δεν είναι χαρακτηριστικό της ανθρώπινης φύσης αλλά καλλιεργείται όταν ερχόμαστε σε επαφή με τους άλλους. Κάποιες από τις αιτίες είναι η χαμηλή αυτοεκτίμηση που μπορεί να οφείλεται σε εμπειρίες της παιδικής ηλικίας ή σε μια τραυματική εμπειρία απόρριψης που βιώσατε κάποια στιγμή στη ζωή σας. Κάποιος άλλος λόγος μπορεί να είναι ότι καθώς μεγαλώνατε σας συνέκριναν υπερβολικά με άλλα άτομα με αποτέλεσμα να σας δημιουργηθεί η αντίληψη ότι για να έχετε κάποια αξία θα πρέπει να υιοθετήσετε την προσωπικότητα αυτών των ατόμων.

Ποιές είναι οι συνέπειες του φόβου της απόρριψης
1) Αποτελεί εμπόδιο στο να εκφράσετε τις προσωπικές σας ανάγκες και απόψεις. Με άλλα λόγια λέτε και κάνετε πράγματα όχι γιατί τα πιστεύετε αλλά γιατί νομίζετε ότι με το να συμφωνείτε με τους άλλους μειώνετε η πιθανότητα να σας απορρίψουν.

2) Οδηγεί στο να μιμείστε την συμπεριφορά των άλλων ανθρώπων. Ο φόβος της απόρριψης έχει σαν συνέπεια να φοβάστε να είστε διαφορετικός και μοναδικός. Πολλές φορές μπορεί να αντιγράφετε τον τρόπο που οι άλλοι ντύνονται μιλούν και λειτουργούν ή να υιοθετείτε τις αξίες και τις πεποιθήσεις τους σαν δικές σας, με αποτέλεσμα να καταλήγετε στο να ζείτε ίσως τη ζωή των άλλων και όχι την δική σας.

3) Εξαρτάστε υπερβολικά από τους άλλους. Εφόσον φοβάστε να εκφράσετε τη δική σας γνώμη και τις πραγματικές σας ανάγκες αλλά η ευτυχία σας στηρίζεται κυρίως στην αποδοχή των άλλων εξελίσσεστε σε ένα πλήρως εξαρτώμενο άτομο.

4) Είστε εύκολος στόχος πιθανής χειραγώγησης. Εφόσον οι γύρω σας αντιλαμβάνονται ότι έχετε ανάγκη την αποδοχή τους μπορούν πιο εύκολα να σας χειριστούν για τους δικούς τους σκοπούς ή να σας θεωρήσουν δεδομένους.

5) Εκδηλώνετε μια παθητικό-επιθετική συμπεριφορά σε διάφορες καταστάσεις. Εφόσον καταπιέζετε τις ανάγκες σας εξαιτίας του φόβου της απόρριψης πολλές φορές χρονοτριβείτε, παραπονιέστε ή εργάζεστε χωρίς κίνητρο στη δουλειά σας. Στη προσωπική σας ζωή, για παράδειγμα στο γάμο σας μπορεί είτε να μην εκφράζετε τις δικές σας ανάγκες είτε να θυμώνετε επειδή υποχωρείτε στις ανάγκες του άλλου είτε ακόμα να εκδηλώνετε ελεγκτικές συμπεριφορές όπως το να ψάχνετε το κινητό του συντρόφου σας γιατί ο φόβος της απόρριψης πιθανόν να εξελίσσεται σε φόβο εγκατάλειψης.

Πώς να ξεπεράσετε το φόβο της απόρριψης
1) Συνειδητοποιήστε ότι η απόρριψη είναι πάντοτε μια πιθανότητα. Είναι μια εμπειρία που βιώνουν χιλιάδες άνθρωποι, είναι ένα κομμάτι της ζωής μας και αν συμβεί δεν σημαίνει ότι ο κόσμος είναι εναντίον σας. Για παράδειγμα αν κάνετε αίτηση για μια δουλειά το ίδιο θα κάνουν και χίλια ακόμη άτομα επομένως η απόρριψη μπορεί να είναι άπλα ένα πιθανό γεγονός.

2) Αντιμετωπίστε την απόρριψη σαν μια εμπειρία. Αντί να φοβάστε την απόρριψη θεωρείστε ότι αν συμβεί είναι μια ευκαιρία να μάθετε από τα λάθη σας.

3) Μην εγκαταλείπετε το κίνητρο για προσπάθεια. Εκμεταλλευτείτε όλες τις πιθανές ευκαιρίες και μην αφήνετε το φόβο σας να σας περιορίσει. Για παράδειγμα αν επιμένετε να ψάχνετε για δουλειά και στέλνετε συνεχώς αιτήσεις αυξάνονται οι πιθανότητες να σας δεχτούν.

4) Αναζητήστε τις πιθανές αιτίες μιας απόρριψης. Όταν σας απορρίπτουν μη θεωρήσετε ότι αυτό οφείλεται στη δική σας ανικανότητα. Για παράδειγμα αν σας έχουν αρνηθεί ένα ραντεβού αυτό μπορεί να οφείλεται όχι στη δική σας ανεπάρκεια αλλά ίσως το άτομο αυτό να έχει πρόσφατα χωρίσει από μια μακροχρόνια σχέση και να μην θέλει να δεσμευτεί τόσο σύντομα.

5) Εκτιμήστε τον εαυτό σας. Να έχετε εμπιστοσύνη στις ικανότητες σας και να μην ζητάτε συνεχώς επιβεβαίωση από τους άλλους. Ο μόνος υπεύθυνος για τον εαυτό σας είστε εσείς. Συμπληρώστε μια λίστα από τις πράξεις σας για τις οποίες σας είστε περήφανοι γιατί αυτό θα σας βοηθήσει να ξαναχτίσετε την εμπιστοσύνη στον εαυτό σας.

6) Να είστε δημιουργικοί και να δοκιμάζετε καινούργια πράγματα. Εμπλουτίστε το χρόνο σας με δραστηριότητες που αγαπάτε γιατί έτσι θα έχετε μια πιο θετική στάση για την ζωή σας.

Η διαχείριση του φόβου της απόρριψης είναι μια διαδικασία η οποία στηρίζεται στο χτίσιμο της αυτοπεποίθησης και της αυτοεκτίμησης σας. Σαν μέλη ενός κοινωνικού συνόλου είναι φυσιολογικό να σας κρίνουν και πολλές φορές να σας απορρίπτουν . Μπορείτε να ελαχιστοποιήσετε το φόβο της απόρριψης αναπτύσσοντας τις κοινωνικές σας δεξιότητες καθώς και την ικανότητα να εκφράζετε τις ανάγκες σας και να υπερασπίζεστε τον εαυτό σας όταν απαιτείται. Όσο μεγαλύτερη εμπιστοσύνη έχετε στον εαυτό σας τόσο περισσότερο και οι άλλοι θα σας υπολογίζουν.

Πηγές:

1) How to overcome the fear of rejection and improve your self- Esteem by Katherine Hurst

2) How to overcome the fear of rejection and regain your Self – Confidence by Adam Sicinski

Συγγραφή Άρθρου
Eπιβατιανού Αντιγόνη – Ψυχολόγος

Συμβουλευτική Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια. Ειδικεύτηκε στη Συμβουλευτική Ψυχοθεραπεία για εφήβους, ενήλικες και ζευγάρια

https://www.psychology.gr/fovies/3480-pos-na-apallageite-apo-to-fovo-tis-aporripsis.html

Αυτοεκτίμηση

Τι είναι η αυτοεκτίμηση;

Αυτοεκτίμηση είναι αυτό που αισθανόμαστε και πιστεύουμε για τον εαυτό μας. Ο βαθμός εμπιστοσύνης στον εαυτό μας επηρεάζει καθοριστικά όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας. Σχολική επίδοση, επαγγελματικές επιλογές, φιλοδοξίες, κοινωνική συμπεριφορά, διαπροσωπικές σχέσεις, ψυχική ισορροπία, φαίνεται να βρίσκονται σε άμεση συνάρτηση με αυτή την «προσωπική μας εκτίμηση αυτοαξίας».

Πώς αναπτύσσεται η αυτοεκτίμηση;

Η αυτοεκτίμηση είναι κάτι που μαθαίνεται. Κανείς δε γεννιέται έχοντας κάποια εικόνα του εαυτού του. Άλλωστε τους πρώτους μήνες της ζωής μας, ως βρέφη, δεν είμαστε καν σε θέση να διακρίνουμε τον εαυτό μας από τους άλλους (μητέρα και βρέφος γίνονται αντιληπτά ως ενιαίο σύνολο). Η εικόνα του εαυτού προκύπτει σταδιακά, καθώς το άτομο μεγαλώνει, μέσα από τις εμπειρίες του και κυρίως μέσα από τη σχέση του με τους «Σημαντικούς Άλλους».

«Οι Σημαντικοί Άλλοι» στη ζωή ενός παιδιού είναι συνήθως η μητέρα, ο πατέρας, τα αδέρφια, οι δάσκαλοι, οι φίλοι και οι συμμαθητές-συνομήλικοι. Η στάση του περιβάλλοντος, λοιπόν, είναι αυτή που θα καθορίσει το βαθμό εμπιστοσύνης που θα αναπτύξει το άτομο για τον εαυτό του. Αν το περιβάλλον είναι συνεπές, παρέχει στήριξη, ενθάρρυνση, ευκαιρίες για ανάληψη πρωτοβουλιών και αξιόλογα πρότυπα, το άτομο θα αναπτύξει μια αίσθηση εμπιστοσύνης προς τον εαυτό του και τον κόσμο, μια αίσθηση αυτονομίας και εργατικότητας. Αντίθετα, αν υπάρχει έλλειψη στήριξης, αστάθεια, υπερπροστασία, έλλειψη ευκαιριών, επικρίσεις, ειρωνεία, απόρριψη και μη ρεαλιστικές προσδοκίες, το άτομο μαθαίνει ότι δεν μπορεί να εμπιστευθεί τις ικανότητές του, τον εαυτό του και τον κόσμο, βιώνει αισθήματα αμφισβήτησης, ενοχής, κατωτερότητας και σύγχυσης.

Η ανάπτυξη της αυτοεκτίμησής μας όμως δεν εξαντλείται στην παιδική μας ηλικία.Αντίθετα, συνεχίζει να διαμορφώνεται σε ολόκληρη τη ζωή μας, απλά οι πρώτες μας εμπειρίες έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα. Στην ενήλικη ζωή, το πώς νοιώθουμε για τον εαυτό μας σχετίζεται με το αν καταφέρνουμε να δημιουργήσουμε σχέσεις οικειότητας με τους άλλους ή αν αντίθετα βιώνουμε μοναξιά και απομόνωση, και με το αν αισθανόμαστε ότι οι στόχοι μας πραγματοποιούνται και είμαστε παραγωγικοί ή αντίθετα ότι μένουμε στάσιμοι και λιμνάζουμε.

Άλλοι παράγοντες που συμβάλλουν στη διαμόρφωση της αυτοαντίληψης μας, είναι το συγκεκριμένο πολιτισμικό πλαίσιο στο οποίο ζούμε και οι αξίες που αυτό προάγει, η επίδραση του φύλου και των στερεοτύπων που συνδέονται με αυτό, καθώς και η προσωπική ιστορία του κάθε ανθρώπου. Ποικίλα «τραυματικά» συμβάντα, όπως ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου, μια μεγάλη φυσική καταστροφή, μια εγκληματική επίθεση, ο βιασμός, μια ανίατη ή μακροχρόνια ασθένεια, μπορούν να προκαλέσουν αλλαγές στις αντιλήψεις των ανθρώπων για τον εαυτό τους και τον κόσμο γύρω τους.

Πώς καταλαβαίνουμε ότι έχουμε χαμηλή αυτοεκτίμηση;

Τα άτομο με χαμηλή αυτοεκτίμηση χαρακτηρίζεται από αισθήματα ανασφάλειας και κατωτερότητας. Ασχολείται υπερβολικά με αυτό που οι άλλοι σκέφτονται για τον ίδιο και δεν έχει εμπιστοσύνη στις ικανότητές του, ούτε στις προσωπικές του απόψεις. Αναφέρεται στον εαυτό του με αρνητικούς χαρακτηρισμούς και υποτιμά τα θετικά του στοιχεία, ενώ επηρεάζεται πολύ από τα αρνητικά σχόλια των άλλων και στενοχωριέται υπερβολικά από τις αποτυχίες του. Για όλους αυτούς τους λόγους βιώνει δυσκολίες στις διαπροσωπικές του σχέσεις και είναι πιο επιρρεπής στην εμφάνιση άγχους και κατάθλιψης. Άλλες φορές βέβαια η εικόνα είναι κάπως διαφορετική. Ένα άτομο με χαμηλή αυτοεκτίμηση, σε μια προσπάθεια να καλύψει την ανασφάλειά του, περιαυτολογεί και προβάλλει υπερβολικά τον εαυτό του προκειμένου να πείσει τους άλλους για την αξία του, ενώ προσπαθεί να αντιγράψει και να μιμηθεί άλλα άτομα που θεωρεί επιτυχημένα.

Πώς μπορούμε να βελτιώσουμε τη χαμηλή μας αυτοεκτίμηση;

Η αυτοεκτίμηση έχει την ιδιότητα να αντιστέκεται στις αλλαγές. Αυτό οφείλεται στο κίνητρο του ανθρώπου να διατηρεί μια σταθερή εικόνα εαυτού (self-consistency), αφού αυτή η σταθερότητα του προσφέρει μια αίσθηση ασφάλειας. Το άτομο, λοιπόν, λειτουργεί ασυνείδητα με τέτοιο τρόπο ώστε να επιβεβαιώνεται η κυρίαρχη αντίληψη που έχει για τον εαυτό του (π.χ. ερμηνεύοντας με συγκεκριμένο τρόπο τη συμπεριφορά των άλλων απέναντί του). Γι’ αυτό και οποιαδήποτε αλλαγή στην εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας απαιτεί χρόνο.

Έλλειψη αυτοεκτίμησης, ωστόσο, δε σημαίνει έλλειψη ικανοτήτων. Γι’ αυτό με την κατάλληλη βοήθεια από κάποιον ειδικό ψυχικής υγείας μπορούμε, επεμβαίνοντας στον τρόπο σκέψης μας, να ενισχύσουμε την αυτοπεποίθησή μας, να αποδεχθούμε τον εαυτό μας και να δημιουργήσουμε πιο υγιείς σχέσεις. Βέβαια, μπορούμε να ξεκινήσουμε και μόνοι μας να κάνουμε κάποια πράγματα προκειμένου να βελτιώσουμε την αυτοπεποίθησή μας.

Πρώτα απ’ όλα, μπορούμε να ελέγξουμε μήπως οι προσδοκίες μας είναι υπερβολικά υψηλές. Αυτοεκτίμηση = Επιτυχία / Προσδοκίες (James). Όσο καλά λοιπόν και αν τα καταφέρνουμε, αν έχουμε μη ρεαλιστικές προσδοκίες από τον εαυτό μας, συνεχώς θα απογοητευόμαστε. Ας καταλάβουμε ότι κανείς δεν είναι τέλειος και δεν γίνεται να είμαστε καλοί σε όλα. Δεν χρειάζεται άλλωστε!

Δεύτερον, ο κάθε άνθρωπος έχει τα δικά του δυνατά σημεία και ταλέντα, οπότε ας ανακαλύψουμε και ας αξιοποιήσουμε τα δικά μας. Συγχρόνως θα ήταν χρήσιμο να αναγνωρίσουμε και τα αδύνατα σημεία μας (π.χ. μειωμένη κοινωνικότητα) και να προσπαθήσουμε να τα βελτιώσουμε ή να τα ενισχύσουμε (π.χ. με το να γραφτούμε σε έναν σύλλογο που θα μας βοηθήσει να γνωρίσουμε καινούργιους ανθρώπους). Αντί λοιπόν να στενοχωριόμαστε για όσα δεν μας αρέσουν στον εαυτό μας, μπορούμε να προσπαθήσουμε να τα αλλάξουμε. Αν κάποια από αυτά πάλι δεν αλλάζουν (π.χ. το ότι είμαστε πολύ κοντοί), ας επιστρατεύσουμε το χιούμορ μας ώστε να τα διακωμωδήσουμε.

Τρίτον, να θέσουμε στόχους και να οργανώσουμε ρεαλιστικά πλάνα για την επίτευξή τους. Η λέξη ρεαλιστικά έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς προβλήματα δεν συνοδεύουν μόνο μια πολύ χαμηλή αυτοεκτίμηση, αλλά και μια υπερβολικά υψηλή (π.χ. μη ρεαλιστικά επενδυτικά σχέδια). Τους στόχους μας μπορούμε να τους εφαρμόζουμε με τον δικό μας ρυθμό και τρόπο, αρκεί να παραμένουμε όσο γίνεται πιο πιστοί στο πλάνο μας, γιατί οι συνεχείς αναβολές έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα. Συμβάλλουν στη μείωση της αυτοεκτίμησης.

Τέλος, θα μας βοηθούσε να μάθουμε να διαχωρίζουμε την καλοπροαίρετη κριτική από τη συνεχή και αδικαιολόγητη επίκριση. Η πρώτη είναι ιδιαίτερα χρήσιμη και μπορούμε να την αξιοποιήσουμε θετικά για την προσωπική μας αυτοβελτίωση, ενώ η δεύτερη καλύτερα να αγνοείται.

Γενικά, η αυτοπεποίθηση είναι ένα από τα πιο πολύτιμα δώρα που μπορούμε να κάνουμε στον εαυτό μας. Επηρεάζει συνολικά την ποιότητα ζωής μας και συμβάλλει στην αίσθηση της προσωπικής μας ευτυχίας. Δεν αξίζει λοιπόν τον κόπο να προσπαθήσουμε να τη βελτιώσουμε;

Συγγραφή Άρθρου
Ειρήνη Κορδερά – Ψυχολόγος

Ψυχολόγος / Πτυχιούχος Α.Π.Θ. / MSc Ψυχολογία Υγείας / MSc Ψυχολογία Παιδιού και Εφήβου

https://www.psychology.gr/aytoektimisi/1859-autoektimisi.html

Η αναζήτηση της ευτυχίας

Τι είναι η ευτυχία και πως ορίζεται στην ζωή μας; αποτελεί έναν μύθο που έχουμε πλάσει οι σύγχρονοι άνθρωποι; τι είναι αυτό που αναζητούμε στην καθημερινότητά μας;

Είναι ένα άπιαστο όνειρο μόνο για λίγους. Ερωτήματα που βασανίζουν τους περισσότερους ανθρώπους, για το πώς μπορούν να βρουν αυτό που θα τους οδηγήσει στον δρόμο της πλήρωσης και της απέραντης ευτυχίας.

Μέσα σ’ αυτή την σκληρή πραγματικότητα που βιώνουμε όλοι μας και την οικονομική κρίση που διερχόμεθα, η κρίση έχει διαβρώσει δυστυχώς όλα τα επίπεδα και ιδιαίτερα αυτό των διαπροσωπικών σχέσεων που σχεδόν έχει αλλοτριώσει στο πέρασμα της κάθε ίχνος ανθρωπιάς.

Οι άνθρωποι έχουν γίνει πιο μοναχικοί, έχουν αποξενωθεί και δυστυχώς περνούν το μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους αναζητώντας την ευτυχία σε λάθος δρόμους όπου όλα θα είναι τέλεια και η ζωή κυλά και η απόλυτη ευτυχία δεν έρχεται και όταν το συνειδητοποιήσουμε, έχουμε ήδη διανύσει τα στάδια του πόνου και της απόγνωσης μην έχοντας καταφέρει να ζήσουμε στο παρόν.

Ο ορισμός της ευτυχίας είναι ένας παρεξηγημένος όρος στην σύγχρονη καθημερινότητα και για να μπορέσει να επιτευχθεί πρέπει να γνωρίζουμε τι σημαίνει για τον καθένα από εμάς.

Όταν θα είμαστε σε θέση να επικεντρωθούμε τι είναι αυτό που κάνει τον καθένα ευτυχισμένο. Οι απαντήσεις δεν είναι για όλους μας ίδιες μιας και οι απαιτήσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με το τι θέλει ο καθένας στην ζωή του και τι επιθυμεί πραγματικά.

Κατά την διάρκεια της ζωής μας αυτές οι απαιτήσεις μας για την αναζήτηση της ευτυχίας περνούν από διάφορα εσωτερικά και εξωτερικά στάδια και ερμηνεύονται κάθε φορά διαφορετικά, όπως για έναν έφηβο ευτυχία σημαίνει να είναι στην τελευταία λέξη της μόδας, της μουσικής, καθώς μεγαλώνουμε ευτυχία μπορεί να σημαίνει απόκτηση υλικών αγαθών όπως η αγορά ενός ακριβού αυτοκινήτου ή ενός μεγάλου σπιτιού, για άλλους μπορεί να σημαίνει ένας καλός γάμος και η απόκτηση μιας οικογένειας, για κάποιους άλλους πιο μοναχικούς μπορεί να είναι ταξίδια και περιπέτειες.

Σε κάθε περίπτωση η ευτυχία μας μπορεί να οριστεί ως η ανταμοιβή που θα προσφέρουμε στον πολύτιμο εαυτό μας, ανάλογα με τις ανάγκες που έχει ο καθένας μας.

Άλλοι πιστεύουν ότι η ευτυχία έγκειται στον αλτρουισμό και σε μια ζωή που θα πρέπει να είναι αφιερωμένη στους άλλους ως πράξη αυταπάρνησης, απέναντι στην εξάλειψη της αδικίας και στο μίσος που είναι η κυριότερη αιτία που ταλανίζει τους περισσότερους και τους κάνει να αισθάνονται δυστυχείς και όπως έλεγε και ο Αρχαίος τραγικός Έλληνας ποιητής Σοφοκλής (496-406 π.Χ.) «Ευδαίμονες οίσι κακών άγευστος αιών» που σημαίνει ευτυχισμένοι είναι αυτοί που ποτέ δεν γνώρισαν συμφορά.

Σε έναν κόσμο όπου κυριαρχεί ο πόνος και η δυστυχία και ο κάθε άνθρωπος βρίσκεται αντιμέτωπος με τα προβλήματα του, αυτά που λείπουν ως μοναδικά συστατικά για την επίτευξη αυτής της αναζήτησης, είναι η ανιδιοτέλεια και η έλλειψη εγωισμού όπου δυναστεύει τις ανθρώπινες σχέσεις και δεν αφήνει περιθώρια αλληλοσεβασμού και αλληλοεκτίμησης.

Οι άνθρωποι προκειμένου να μπορέσουν να πετύχουν αυτό που θέλουν φτάνουν πολλές φορές σε ακραίες καταστάσεις καταδικάζοντας αυτό που βλέπουν ως μη αποδεκτό σύμφωνα με τα δικά τους κριτήρια, όταν δεν ικανοποιεί την δική τους ευχαρίστηση.

Άρα λοιπόν που τελειώνουν τα όρια του ενός και ξεκινούν τα όρια του όποιου άλλου στο όνομα της αληθινής ευτυχίας και συνύπαρξης;

Η ευτυχία τις περισσότερες φορές για τα κοινά δεδομένα είναι φευγαλέα, χωρίς διάρκεια και αυτό ακριβώς έγκειται στο γεγονός ότι δεν έχουν όλοι το ίδιο σθένος και τις ίδιες αντοχές και εμπειρίες για να διατηρήσουν αυτό που έχουν κοπιάσει τόσο πολύ για να αποκτήσουν δείχνοντας φανερή αδυναμία να αντιμετωπίσουν προβλήματα και καταστάσεις που προκύπτουν τόσο από εσωτερικούς όσο και από εξωτερικούς παράγοντες της καθημερινότητας μας.

Οι άνθρωποι πολλές φορές ξεχνάμε τις δικές μας ευαισθησίες και πως εμείς χαράξαμε το δικό μας μονοπάτι σ’ αυτή την ατέρμονη αναζήτηση και γινόμαστε αυστηροί κριτές των άλλων, άλλωστε είναι τόσο εύκολο να κρίνεις την ζωή του άλλου μη βλέποντας τα δικά σου λάθη, σφάλματα που υποπέφτουν συχνά οι άνθρωποι και που δεν έχουν το ανάλογο πνευματικό υπόβαθρο να αντιμετωπίσουν την ζωή τους χωρίς στεγανά και πολλές φορές με ρηχές αντιλήψεις.

Υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι δηλώνουν αδυναμία και αισθάνονται ανεπαρκείς για να καλύψουν και να διατηρήσουν εκείνα τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα που θα τους έκαναν ευτυχισμένους ακριβώς γιατί τους λείπει η αυτοεκτίμηση, ο αυτοσεβασμός, η αίσθηση της προσωπικής αισιοδοξίας ότι όλα θα πάνε καλά. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο για την επίτευξη της ευτυχίας είναι η ίδια μας η αντίληψη και τι στόχους έχουμε θέσει για την υλοποίηση της για το τι μπορεί πραγματικά να μας κάνει ευτυχισμένους.

Πολλοί ειδικοί πιστεύουν ότι ευτυχισμένοι άνθρωποι είναι εκείνοι που ζουν δραστήρια και έχουν μια ζωή γεμάτη, δεν αμφισβητείται το δικαίωμα τους στην ευτυχία γιατί σίγουρα είναι άτομα με αυτοπεποίθηση σε αντίθεση με εκείνα τα άτομα που υποφέρουν από αρνητικές σκέψεις, που έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, είναι διστακτικοί στο να εκφρασθούν αντιμετωπίζοντας τον φόβο μιας ενδεχόμενης απόρριψης.

Θα βρείτε αμέτρητους λόγους για τους οποίους οι άνθρωποι δεν επωφελούνται των ευκαιριών που τους δίνονται, ένα είναι σίγουρο ότι αν δεν αντιμετωπίσουμε ο καθένας από εμάς την δική του Αλήθεια κατάματα τότε δεν θα μπορέσουμε πραγματικά να ευτυχήσουμε.

Οι εμπειρίες που διαμορφώνονται σε προσωπικό επίπεδο στις ανθρώπινες σχέσεις πέρα από τις προσδοκίες που έχει ο καθένας μας είναι συνυφασμένες μέσα από τον πόνο, την σύγκρουση, την θλίψη, την χαρά, συναισθήματα τόσο έντονα και τόσο απαραίτητα συνάμα για να δημιουργηθεί μια υγιής σταθερή ευτυχισμένη σχέση, όσοι αρνούμαστε αυτό το κομμάτι της ζωής μας είναι σαν μην θέλουμε να ζήσουμε πραγματικά αυτό που μας αξίζει.

Θα πρέπει να είμαστε σε θέση να περιφρουρούμε αυτό που έχουμε γιατί όταν μπορούμε και ξεπερνάμε τις δυσκολίες τότε και μόνο τότε μας δίνεται η δυνατότητα να απολαύσουμε αυτό για το οποίο μοχθήσαμε με τόσο κόπο. Την αληθινή ευτυχία χωρίς γκρίζα χρώματα, με μια αίσθηση πληρότητας.

Όταν αποφασίσετε μέσα σας κάνοντας την δική σας ενδοσκόπηση και πείτε στον εαυτό σας τι πραγματικά θέλετε για να είστε ευτυχισμένοι, εκείνη την δεδομένη στιγμή, θα πρέπει να αφοσιωθείτε “ψυχή τε και σώματι” στις επιλογές σας προκειμένου να δημιουργήσετε τα θεμέλια μιας ευτυχισμένης ζωής.

Απαιτείται λοιπόν μια γενναία συζήτηση με τον ίδιο σας τον εαυτό για το τι πραγματικά θέλετε προκειμένου να είστε ευτυχισμένος.

Το μαγικό κλειδί που θα ξεκλειδώσει τις όποιες ανασφάλειες σας ή τους όποιους φόβους σας είναι η Αγάπη. Αγαπήστε τον εαυτό σας, τότε μόνο θα μπορέσετε να δώσετε και εσείς αγάπη απλόχερα.
Δώστε στον εαυτό σας τον κατάλληλο χρόνο να σκεφτεί, δώστε του την δυνατότητα να αναπτυχθεί. Η ευτυχία σας είναι δική σας αποκλειστικά ευθύνη, εσείς ορίζετε την διάρκεια της.

Επιλέξτε εκείνη την πορεία της ολοκλήρωσης που γεμίζει εσάς μέσα από μια σειρά σημαντικών αποφάσεων που θα καθορίσετε και πάλι εσείς.

Μην περιμένετε τα προβλήματά σας να λυθούν δια μαγείας αν υπάρχουν έχετε και εσείς ένα μερίδιο ευθύνης, πολλοί άνθρωποι λόγω αδυναμίας κατηγορούν τους άλλους για την δική τους αποτυχία.
Μην επιτρέψετε τέτοιου είδους αρνητικά συναισθήματα που θα σας βγάλουν από τον δρόμο της δικής σας αλήθειας.

Πιστέψτε στον εαυτό ότι μπορείτε και τότε θα ευτυχήσετε.

Ο Αρχαίος Έλληνας Φιλόσοφος Πυθαγόρας (580-490 π.Χ) έλεγε : «Μην ψάχνεις την ευτυχία, είναι πάντα μέσα σου».
Η ευτυχία βρίσκεται στα απλά καθημερινά πράγματα, σε μια αγκαλιά, σε ένα χάδι. Δεν υπάρχει μαγική συνταγή υπάρχουν μόνο άνθρωποι που σκέφτονται με θετικότητα και με μια αισιόδοξη ματιά. Αρκεί μόνο να το θέλουμε πραγματικά.
Η ευτυχία είναι στο δρόμο μας, μέσα μας εδώ, τώρα, σήμερα στο παρόν δεν βρίσκεται ούτε στο παρελθόν ούτε στο μέλλον. Ανοίξτε επιτέλους τις καρδιές σας και ζήστε ευτυχισμένοι όσο ποτέ.

Συγγραφή Άρθρου
Μίνα Μπουλέκου
υνεργάτης Αρθρογράφος της Πύλης Ψυχολογίας psychology.gr
Συγγραφέας – Ποιήτρια.
https://www.psychology.gr/thetiki-psychologia/2202-anazitisi-eftihias.html

Καλλιεργώντας την αυτοαποδοχή

Μιλώντας για την αποδοχή του εαυτού, ο Ψυχολόγος Carl Rogers είχε πει: «Το παράδοξο είναι ότι, όταν αποδεχτώ τον εαυτό μου γι’ αυτό που είμαι, τότε ακριβώς μπορώ να αλλάξω».

Όταν αναφερόμαστε στον όρο «αυτοαποδοχή», εννοούμε ότι αποδεχόμαστε τον εαυτό μας έτσι όπως είναι, με τα ελαττώματα και τα προτερήματά του. Γνωρίζουμε, δηλαδή, τόσο τα αδύναμα όσο και τα δυνατά μας σημεία και δεν προσπαθούμε συνεχώς να διορθωνόμαστε, με σκοπό να γίνουμε τέλειοι. Με άλλα λόγια, αποδεχόμαστε ότι είμαστε «ατελείς» και δε στεκόμαστε διαρκώς απέναντι από τον εαυτό μας, προκειμένου να τον αλλάξουμε.

Πως αποκωδικοποιείται η συνεχής προσπάθεια για αυτοβελτίωση
Αυτή η ερώτηση μπορεί να απαντηθεί υπό όρους, καθώς δεν υπάρχει μια απάντηση που να καλύπτει όλα τα ενδεχόμενα. Η έννοια της αυτο-βελτίωσης, μπορεί να εξελιχθεί σε μια πολύ όμορφη και δημιουργική διαδικασία, μέσα από την οποία ανακαλύπτουμε πολλά και σημαντικά κομμάτια του εαυτού μας που πριν ίσως ήταν εντελώς άγνωστα για εμάς, ενώ παράλληλα μας δίνεται η ευκαιρία να διορθώσουμε και πιθανά λάθη που κάναμε στο παρελθόν.

Όπως αναφέρουμε και παραπάνω, όμως, το πιο σημαντικό είναι αρχικά να αποδεχτούμε τον εαυτό μας έτσι όπως είναι. Αυτό δε σημαίνει ότι αν, για παράδειγμα, γνωρίζω πως είμαι ασυνεπείς στα ραντεβού μου, θα αποδεχτώ ότι θα είμαι έτσι για μια ζωή και δε θα προσπαθήσω να βελτιωθώ. Η έννοια της αποδοχής σε αυτό το σημείο, σχετίζεται με την αποδοχή της «μη τελειότητάς» μου ως ανθρώπου, ότι, δηλαδή, είναι εντελώς φυσιολογικό κι αναμενόμενο να έχω μειονεκτήματα ως προσωπικότητα και ότι δεν επιζητώ την αυτοβελτίωση με σκοπό να φτάσω στην τελειότητα.

Ο σκοπός κάθε προσπάθειάς μας για να γίνουμε καλύτεροι πρέπει να έχει επίκεντρο εμάς τους ίδιους και την ευτυχία μας, όχι αόριστες και «σκληρές» έννοιες όπως είναι αυτή της τελειότητας. Ας μην ξεχνάμε, άλλωστε, ότι δεν είναι δυνατό να ζητάμε από τους άλλους ανθρώπους να μας αποδεχτούν όταν εμείς οι ίδιοι πρωτίστως δεν έχουμε αποδεχτεί τον εαυτό μας.

Χρειάζεται να καταστείλω τον επικριτικό μου εαυτό
Ωστόσο, για να μπορέσουμε πραγματικά να βελτιωθούμε και να διατηρήσουμε τις θετικές συνέπειες της εξέλιξης, είναι σημαντικό να προσπαθήσουμε να δούμε και να αξιολογήσουμε τον εαυτό μας σαν εξωτερικός παρατηρητής. Αυτό είναι αναγκαίο, γιατί, όταν προσπαθούμε να βελτιώσουμε πιθανά μας ελλείμματα εκ των έσω, τείνουμε να μην είμαστε αρκετά αντικειμενικοί και παλεύουμε με τον εαυτό μας, μεταπηδώντας συνεχώς σε αντίθετα άκρα, όπως για παράδειγμα το άκρο του «τί είναι καλό και τί κακό», «τί σωστό και τί λάθος», παραβλέποντας, παρόλα αυτά, τα ενδιάμεσα σημεία.

Έτσι, λοιπόν, οφείλω να σταθώ δίπλα κι όχι απέναντι στον εαυτό μου, χωρίς να ασκώ αυστηρή κριτική και χωρίς να γεμίζω με αρνητικά συναισθήματα την προσπάθειά μου. Επιστρέφοντας, λοιπόν, στο παραπάνω παράδειγμα, μέχρι να καταφέρω να βρω αποτελεσματικούς τρόπους για να είμαι πιο συνεπείς στις υποχρεώσεις μου, καλό θα ήταν να μην «αυτο-μαστιγώνομαι» κάθε φορά που τύχει να αργήσω στο ραντεβού μου, ούτε να κατακρίνω τον εαυτό μου για την καθυστέρηση αυτή, αλλά να με αποδεχτώ εξ αρχής ως άτομο που έχει τα προτερήματα και τα ελαττώματά του.

Τί θα κερδίσω αν αποδεχτώ τον εαυτό μου όπως είναι
Κατ’ αρχάς, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι η αποδοχή του εαυτού αποτελεί μια καθαρά εσωτερική – προσωπική διεργασία. Δε χρειάζεται να μας πει κανένας άλλος ότι μας αποδέχεται, παρά μόνο εμείς οι ίδιοι. Αυτό σημαίνει ότι δεν είμαι αυτό που θα ήθελαν οι άλλοι να είμαι, αλλά ούτε κι αυτό που θα ήθελα εγώ ο ίδιος να γίνω κάποια στιγμή στο μέλλον. Αποδέχομαι εγώ και μόνο τον εαυτό μου τώρα.

Όταν καταφέρουμε να φτάσουμε σε αυτό το επίπεδο αποδοχής του εαυτού μας, τότε θα έχουμε απομακρύνει τις προσωπικές μας ανασφάλειες και τα κόμπλεξ, τα αισθήματα ζήλιας ή απομόνωσης που μπορεί να βιώνουμε κατά καιρούς και θα μειώσουμε τις ευέξαπτες στιγμές μας, καθώς θα είμαστε σε θέση πλέον να εξηγήσουμε τους λόγους που μπορεί να μας κάνουν να νιώθουμε δυσάρεστα συναισθήματα.

Εν κατακλείδι, το να αποδέχομαι τον εαυτό μου δεν είναι μέρος μιας διαδικασίας που καλούμαι να φέρω εις πέρας και μετά τελειώνει. Είναι τρόπος ζωής και με ακολουθά σε όλες μου τις φάσεις. Είναι η φιλοσοφία γύρω από τον τρόπο που επιλέγουμε να ζούμε και να δίνουμε νόημα στην καθημερινότητά μας. Είναι ο τρόπος για να αποκτήσουμε μια καλύτερη ποιότητα ζωής, ξεκινώντας από εμάς τους ίδιους.

Συγγραφή Άρθρου
Κωνσταντίνα Παν. Αρβανίτη – Ψυχολόγος

https://www.psychology.gr/selfhelp/3500-kalliergontas-tin-aytoapodoxi.html

Συνεξάρτηση – τι είναι. Αιτιολογία, συμπτώματα

Με τον όρο Συνεξάρτηση εννοούμε την περίπτωση, που ένα άτομο είναι συναισθηματικά εξαρτημένο από ένα άλλο άτομο ή αντικείμενο, σε τέτοιο σημείο, που το συνεξαρτημένο άτομο διατηρεί ελάχιστα την ταυτότητα του εαυτού του.
Πότε μπορούμε να καταλάβουμε αν κάποιος είναι συνεξαρτημένος;

Τα βασικά συμπτώματα της συνεξάρτησης είναι:

Μη υγιής εικόνα εαυτού
Συνήθως, η εικόνα του εαυτού ταλαντεύεται ανάμεσα στην πολύ χαμηλή αυτοεκτίμηση, όπου η αίσθηση της αξίας του εαυτού είναι πολύ χαμηλή και στην αίσθηση ότι όλοι οι άλλοι είναι κατώτεροι, έχει ,δηλαδή, μία αίσθηση μεγαλείου.

Παραμέληση των προσωπικών αναγκών
Ο συνεξαρτημένος τείνει να εστιάζει στο να ικανοποιεί τις ανάγκες των άλλων ανθρώπων του περιβάλλοντός του και αγνοεί ή παραμελεί τις προσωπικές του επιθυμίες και εσωτερικές ανάγκες. Με αυτόν τον τρόπο καταπνίγει τη φωνή του εσωτερικού παιδιού μέσα του καθώς και τα συναισθήματά του.

Δυσκολία οριοθέτησης των άλλων
Έχει μια αδυναμία να θέσει τα προσωπικά του όρια. Συνήθως, ο συνεξαρτημένος επιτρέπει με ευκολία στους άλλους να εισβάλουν στον προσωπικό του ψυχικό χώρο, να τον «παραβιάσουν». Δεν έχει ξεκαθαρίσει μέσα του τα εσωτερικά του όρια, γι’ αυτό και δεν μπορεί να τα θέσει. Πολλές φορές, και ο ίδιος δεν μπορεί να οριοθετηθεί ως προς τον προσωπικό χώρο των άλλων, εφόσον δεν έχει μία ξεκάθαρη εικόνα του εαυτού του και της ταυτότητάς του, με αποτέλεσμα να καταλήγει να γίνεται στις σχέσεις του θύμα ή θύτης.

Η πιο συχνή αιτία που κάποιος καταλήγει να γίνει συνεργητικά εξαρτημένος είναι τα τραυματικά παιδικά του βιώματα. Συνήθως, αυτό το άτομο έχει βιώσει επανειλημμένα παιδικά τραύματα. Η κακοποίηση, συναισθηματική ή σωματική συναντάται πολύ συχνά στη ζωή ενός συνεξαρτημένου ατόμου. Συνήθως, αυτός που κακοποιεί είναι το άτομο, που έχει αναλάβει τη φροντίδα και το μεγάλωμα του ατόμου. Αντί, όμως, να φροντίσει ανιδιοτελώς και να προστατέψει το μικρό παιδί, ως οφείλει, καταλήγει να το κάνει εξαρτημένο από αυτόν, βάζοντάς το να συμμετέχει σε πολλά κακοποιητικά «παιχνίδια εξουσίας».

Είναι αλήθεια ότι ο συνεξαρτημένος χρειάζεται πολλή δουλειά με τον εαυτό του για να καταφέρει να βγει από το μονοπάτι της συνεξάρτησης . Το πιο σημαντικό, όμως, είναι να καταλάβει αρχικά, ότι έχει υπάρξει θύμα εκμετάλλευσης και κακοποίησης, κάτι που είναι πολύ δύσκολο, γιατί συνήθως δεν έχει αίσθηση της πραγματικότητας αλλά και της αλήθειας του. Αγνοεί την πραγματικότητα, γιατί πιστεύει ότι έτσι πρέπει να είναι, αλλά και ότι αυτό του αξίζει.

Βιβλιογραφία:
1. Mellody, P., Miller, A., W., Miller, J., K. (2010). Εξάρτηση-Συνεξάρτηση: Πώς υπονομεύουν τη ζωή μας. Αθήνα: Φυτράκης.
2. Whitfield, C., L. (2001). Θεραπεύοντας το Παιδί μέσα σου. Αθήνα: Αλκυών.

Τι κάνουν οι μεγάλοι ακροατές ; Ενεργητική Ακρόαση

Οι πιθανότητες είναι ότι είσαι καλός ακροατής. Οι εκτιμήσεις των ανθρώπων για την ικανότητα ακρόασης είναι πολύ
όπως η εκτίμησή τους για τις ικανότητες οδήγησης, καθώς ο μεγάλος όγκος των ενηλίκων πιστεύει ότι είναι πάνω
μέση τιμή.
Από την εμπειρία μας, οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι η καλή ακρόαση έρχεται κάτω για να κάνει τρία πράγματα:
Μην μιλάτε όταν οι άλλοι μιλούν
• Να ενημερώσετε άλλους ότι ακούτε τις εκφράσεις του προσώπου και τους λεκτικούς ήχους (“Mmmhmm”)
• Να είσαι σε θέση να επαναλάβεις τι έχουν πει οι άλλοι, σχεδόν από λέξη προς λέξη
Στην πραγματικότητα, πολλές συμβουλές διαχείρισης σχετικά με την ακρόαση δείχνουν ότι κάνουν αυτά τα πολύ πράγματα – ενθαρρυντικά
ακροατές να παραμείνουν ήσυχοι, νεύμα και “mm-hmm” ενθαρρυντικά, και στη συνέχεια να επαναλάβω πίσω στον ομιλητή
κάτι σαν, “Έτσι, επιτρέψτε μου να σιγουρευτώ ότι καταλαβαίνω. Αυτό που λέτε είναι … “Ωστόσο, πρόσφατα
η έρευνα που διενεργήσαμε υποδηλώνει ότι αυτές οι συμπεριφορές απέχουν πολύ από την περιγραφή του καλού
δεξιότητες ακρόασης.
Αναλύσαμε δεδομένα που περιγράφουν τη συμπεριφορά 3.492 συμμετεχόντων σε ένα αναπτυξιακό πρόγραμμα
σχεδιασμένο για να βοηθήσει τους διαχειριστές να γίνουν καλύτεροι προπονητές. Στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος, τις δεξιότητες προγύμνασής τους
αξιολογήθηκαν από άλλους σε εκτιμήσεις 360 μοιρών. Εντοπίσαμε εκείνους που θεωρήθηκαν ως
που είναι οι πιο αποτελεσματικοί ακροατές (το κορυφαίο 5%). Στη συνέχεια συγκρίναμε τους καλύτερους ακροατές με τον μέσο όρο όλων των άλλων ατόμων στο σύνολο δεδομένων και εντόπισαν τα 20 στοιχεία που δείχνουν το μεγαλύτερο σημαντικό
διαφορά. Με αυτά τα αποτελέσματα στο χέρι εντοπίσαμε τις διαφορές μεταξύ μεγάλου και μέσου όρου
ακροατές και ανέλυσε τα δεδομένα για να προσδιορίσει ποια χαρακτηριστικά χαρακτήριζαν οι συνάδελφοί τους ως
συμπεριφορές που τους έκαναν εξαιρετικούς ακροατές.
Βρήκαμε κάποια εκπληκτικά συμπεράσματα, μαζί με κάποιες ιδιότητες που αναμέναμε να ακούσουμε. Εμείς
τα ομαδοποίησε σε τέσσερα κύρια ευρήματα:
• Η καλή ακρόαση είναι πολύ περισσότερο από το σιωπή ενώ ο άλλος μιλάει. Στο
Αντίθετα, οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται ότι οι καλύτεροι ακροατές είναι αυτοί που κάνουν περιοδικά ερωτήσεις
προώθηση της ανακάλυψης και της διορατικότητας. Αυτά τα ερωτήματα προκαλούν ήπια πρόκληση, αλλά το πράττουν
έναν εποικοδομητικό τρόπο. Καθισμένος εκεί σιωπηλά κουνώντας δεν παρέχει σίγουρη στοιχεία ότι ένα άτομο
ακούει, αλλά ζητώντας μια καλή ερώτηση λέει στον ομιλητή ότι ο ακροατής δεν έχει μόνο ακούσει τι
είπε, αλλά ότι το κατανόησαν αρκετά καλά για να θέλουν πρόσθετες πληροφορίες. Καλός η ακρόαση θεωρήθηκε σταθερά ως αμφίδρομος διάλογος παρά ως μονόδρομος
ακροατής “αλληλεπίδραση. Οι καλύτερες συζητήσεις ήταν ενεργές.
Τι πραγματικά ακούγονται οι μεγάλοι ακροατές
• Η καλή ακρόαση περιελάμβανε αλληλεπιδράσεις που δημιουργούν την αυτοεκτίμηση ενός ατόμου. Οι καλύτεροι ακροατές
έκανε τη συνομιλία μια θετική εμπειρία για το άλλο μέρος, κάτι που δεν συμβαίνει πότε
ο ακροατής είναι παθητικός (ή, για το θέμα αυτό, κρίσιμο!). Οι καλοί ακροατές έκαναν το άλλο άτομο να νιώσει
υποστήριξε και μεταβίβασε την εμπιστοσύνη τους. Η καλή ακρόαση χαρακτηρίστηκε από τη δημιουργία
ενός ασφαλούς περιβάλλοντος στο οποίο τα ζητήματα και οι διαφορές θα μπορούσαν να συζητηθούν ανοιχτά.
• Η καλή ακρόαση θεωρήθηκε ως συνεργατική συνομιλία. Σε αυτές τις αλληλεπιδράσεις, ανατροφοδότηση
κυλούσε ομαλά και προς τις δύο κατευθύνσεις, χωρίς κανένας από τους κόμματα να γίνει αμυντικός για τις παρατηρήσεις τους άλλα κατασκευασμένα. Αντίθετα, οι φτωχοί ακροατές θεωρούνταν ανταγωνιστικοί – ως ακροατές μόνο για τον εντοπισμό τους
λάθη στη συλλογιστική ή στη λογική, χρησιμοποιώντας τη σιωπή τους ως ευκαιρία να προετοιμάσουν την επόμενη απάντησή τους. Οτι
μπορεί να σας κάνει έναν εξαιρετικό συγγραφέα, αλλά δεν σας κάνει καλό ακροατή. Καλό ακροατές
μπορεί να αμφισβητήσει τις υποθέσεις και να διαφωνήσει, αλλά το πρόσωπο που ακούει αισθάνεται ο ακροατής είναι
προσπαθώντας να βοηθήσουν, που δεν θέλουν να κερδίσουν ένα επιχείρημα.
• Οι καλοί ακροατές τείνουν να κάνουν προτάσεις. Η καλή ακρόαση περιελάμβανε πάντα κάποιες
οι ανατροφοδοτήσεις που παρέχονται με τρόπο που οι άλλοι θα δεχόταν και που άνοιξαν εναλλακτικές διαδρομές
σκεφτείτε. Αυτό το εύρημα μας εξέπληξε κάπως, αφού δεν είναι ασυνήθιστο να ακούσουμε τις καταγγελίες
“Έτσι-και-έτσι δεν άκουσε, μόλις πήδησε μέσα και προσπάθησε να λύσει το πρόβλημα.” Ίσως αυτό το
τα δεδομένα μας λένε ότι η υποβολή προτάσεων δεν είναι η ίδια το πρόβλημα. μπορεί να είναι η ικανότητα με τις προτάσεις αυτές. Μια άλλη πιθανότητα είναι ότι είμαστε πιο πιθανό να δεχτούμε
προτάσεις από ανθρώπους που ήδη πιστεύουμε ότι είναι καλοί ακροατές. (Κάποιος που είναι σιωπηλός για το
όλη η συζήτηση και στη συνέχεια άλματα με μια πρόταση μπορεί να μην θεωρείται αξιόπιστη. Κάποιος
ο οποίος φαίνεται μαχητικός ή κρίσιμος και στη συνέχεια προσπαθεί να δώσει συμβουλές μπορεί να μην θεωρείται αξιόπιστος.)
Ενώ πολλοί από εμάς έχουν σκεφτεί ότι είναι ένας καλός ακροατής που είναι σαν ένα σφουγγάρι που με ακρίβεια
απορροφά αυτό που λέει ο άλλος, αντ ‘αυτού, τι δείχνουν αυτά τα ευρήματα είναι ότι οι καλές ακροατές
είναι σαν τα τραμπολίνα. Είναι κάποιος που μπορεί να αναποδογυρίσει τις ιδέες – και όχι να απορροφήσει
τις ιδέες και την ενέργειά σας, ενισχύουν, ενεργοποιούν και διευκρινίζουν τη σκέψη σας. Σας κάνουν να αισθανθείτε
καλύτερα όχι μόνο παθητικά απορροφώντας, αλλά υποστηρίζοντας ενεργά. Αυτό σας επιτρέπει να κερδίσετε ενέργεια και ύψος, ακριβώς όπως κάποιος άλμα σε ένα τραμπολίνο.
Φυσικά, υπάρχουν διαφορετικά επίπεδα ακρόασης. Όχι κάθε συζήτηση απαιτεί το υψηλότερο
επίπεδα ακρόασης, αλλά πολλές συνομιλίες θα επωφεληθούν από μεγαλύτερη εστίαση και ακουστική ικανότητα.
Εξετάστε σε ποιο επίπεδο ακρόασης θέλετε να στοχεύσετε:

Επίπεδο 1: Ο ακροατής δημιουργεί ένα ασφαλές περιβάλλον στο οποίο είναι δύσκολα, περίπλοκα ή συναισθηματικά ζητήματα
μπορεί να συζητηθεί.
Επίπεδο 2: Ο ακροατής ξεκαθαρίζει τις αποσπάσεις της προσοχής όπως τα τηλέφωνα και τους φορητούς υπολογιστές, εστιάζοντας την προσοχή στην
άλλο πρόσωπο και να κάνετε κατάλληλη επαφή με τα μάτια. (Αυτή η συμπεριφορά όχι μόνο επηρεάζει τον τρόπο που είστε
αντιληπτή ως ακροατής. επηρεάζει άμεσα τις στάσεις και τα εσωτερικά συναισθήματα του ακροατή.
Η ενέργεια του τμήματος αλλάζει πώς αισθάνεστε μέσα. Αυτό με τη σειρά του σας κάνει έναν καλύτερο ακροατή.)
Επίπεδο 3: Ο ακροατής επιδιώκει να καταλάβει την ουσία του τι λέει το άλλο άτομο. Αυτοί
συλλάβει ιδέες, θέτει ερωτήσεις και επαναδιατυπώνει θέματα για να επιβεβαιώσει ότι η κατανόησή τους είναι σωστή.
Επίπεδο 4: Ο ακροατής παρατηρεί μη γερβές ενδείξεις, όπως εκφράσεις του προσώπου, εφίδρωση,
τα ποσοστά αναπνοής, τις χειρονομίες, τη στάση του σώματος και πολλά άλλα ανεπαίσθητα σήματα γλώσσας σώματος. είναι εκτιμάται ότι το 80% αυτού που επικοινωνούμε προέρχεται από αυτά τα σήματα. Ακούγεται περίεργο σε μερικούς,
αλλά ακούς με τα μάτια σου και τα αυτιά σου.
Επίπεδο 5: Ο ακροατής αντιλαμβάνεται όλο και περισσότερο τα συναισθήματα και τα συναισθήματα του άλλου ατόμου σχετικά με το
θέμα και τα αναγνωρίζει και τα αναγνωρίζει. Ο ακροατής ενστερνίζεται και επικυρώνει
αυτά τα συναισθήματα με έναν υποστηρικτικό, μη εκδοτικό τρόπο.
Επίπεδο 6: Ο ακροατής θέτει ερωτήσεις που διευκρινίζουν τις υποθέσεις τις οποίες κατέχει και βοηθά το άλλο άτομο
άλλο άτομο για να δείτε το θέμα σε νέα φωτεινή κατάσταση. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει τον ακροατή να εισάγει κάποια
σκέψεις και ιδέες για το θέμα που θα μπορούσαν να είναι χρήσιμες για το άλλο άτομο. Ωστόσο, καλό
οι ακροατές ποτέ δεν ξεπερνούν τη συζήτηση για να γίνουν το θέμα ή το θέμα τους
συζήτηση.
Κάθε ένα από τα επίπεδα βασίζεται στα άλλα. Έτσι, αν έχετε επικριθεί (για παράδειγμα) για προσφορά
λύσεις αντί να ακούτε, μπορεί να σημαίνει ότι πρέπει να παρακολουθήσετε κάποια από τα άλλα επίπεδα (όπως
αποκαθιστώντας τις περισπασμούς ή την ενσυναίσθηση), προτού οι προτεινόμενες προτάσεις σας εκτιμήσουν.
Υποψιάζουμε ότι επειδή είμαστε καλός ακροατής, οι περισσότεροι από εμάς είναι πιο πιθανό να σταματήσουν σύντομα παρά να πάνε
πολύ μακριά. Η ελπίδα μας είναι ότι αυτή η έρευνα θα βοηθήσει, προσφέροντας μια νέα προοπτική ακρόασης. Εμείς
ελπίζουμε όσοι εργάζονται κάτω από μια ψευδαίσθηση ανωτερότητας σχετικά με τις δεξιότητες ακρόασης τους θα δουν πού
πραγματικά στέκονται. Ελπίζουμε επίσης ότι η κοινή αντίληψη ότι η καλή ακρόαση αφορά κυρίως τη δράση
όπως ένα απορροφητικό σφουγγάρι θα εξασθενίσει. Τέλος, ελπίζουμε ότι όλοι θα δουν ότι η υψηλότερη και καλύτερη μορφή του
η ακρόαση έρχεται παίζοντας τον ίδιο ρόλο για το άλλο πρόσωπο που παίζει ένα τραμπολίνο για ένα παιδί. Το
δίνει ενέργεια, επιτάχυνση, ύψος και ενίσχυση. Αυτά είναι τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της μεγάλης ακρόασης.
http://moodle.positivity.gr/moodle/mod/resource/view.php?id=1297

Δεν υπάρχουν «terrible twos», εμείς τα βλέπουμε έτσι

Η ψυχολόγος και ψυχοθεραπεύτρια Alicia F. Lieberman δημοσίευσε για πρώτη φορά το εκπληκτικό βιβλίο της The Emotional Life of the Toddler το 1993 (Η συναισθηματική ζωή ενός νηπίου). Το βιβλίο γνώρισε τεράστια επιτυχία και έγινε ο απόλυτος οδηγός επιβίωσης των γονιών που είχαν μικρά παιδιά.

Αν και το συγεκριμένο βιβλίο εκδόθηκε πριν 25 χρόνια παραμένει διαχρονικό, καθώς η συγγραφέας αναλύοντας τη ψυχοσύνθεση παιδιών ηλικίας 1 έως 3 ετών καταλήγει πως ο όρος «terrible twos» είναι ένας μύθος.

«Εικοσι πέντε χρόνια αργότερα, όταν μιλάω για το βιλίο μου, πάντα τονίζω ότι δεν υπάρχουν τραγικά δίχρονα και περίεργα τρίχρονα. Δεν χρησιμοποιώ καν τον όρο «terrible twos» και είναι καλύτερα να μην τον χρησιμοποιούμε καθολου. Πρέπει να καταλάβουμε ότι τα tantrums, η αντίσταση, ο αρνητισμός και όλα τα αρνητικά συναισθήματα που μπορεί να εκφράζει ένα δίχρονο, δεν είναι ένα σημάδι ότι το παιδί είναι τραγικό ή ότι περνάει μια δύσκολη ηλικία. Αντιθέτως είναι ένα σημάδι ότι η ικανότητα του παιδιού να σκεφτεί μια κατάσταση έχει καταρρεύσει λόγω των συντριπτικών συναισθημάτων φόβου και απογοήτευσης που βιώνει μια δεδομένη στιγμή και που επηρεάζει την συναισθηματική ψυχραιμία του. Είναι καιρός να καταλάβουμε πως όταν μιλάμε για τα «φοβερά δίχρονα» περιγράφουμε πραγματικά την εμπειρία των ενηλίκων που έχουν 2χρονα και όχι για τα ίδια τα παιδιά.

Σε ένα σημείο του βιβλίου της η Lieberman περιγράφει λεπτομερώς τους δραματικούς θρίαμβους και τα δεινά των παιδιών ηλικίας 1 έως 3 παίρνοντας σαν παράδειγμα με κινηματογραφικό τρόπο ενα μικρό περιστατικό.

Ας δούμε ένα μικρό παράδειγμα του τι νιώθει τι νιώθει ένα μικρό παιδί ενώ περπατάει αμέρινμνο στο σαλόνι:

Όταν ο Johnny καταφέρνει να περπατήσει από το ένα άκρο του καθιστικού στο άλλο, χωρίς να πέσει ούτε μία φορά, αισθάνεται αήττητος. Όταν ο μεγαλύτερος αδελφός του τον αναχαίτιζε και τον σπρώχνει στο πάτωμα, αισθάνεται ότι έχει καταρρεύσει από τη ντροπή και το μόνο που θέλει είναι να δαγκώσει αυτόν που του επιτέθηκε (αν υποθέσουμε ότι θα μπορούσε να τον φτάσει). Όταν ο πατέρας του Johnny τον σώζει, μαλώνει, δηλαδή, τον αδελφό και βοηθά τον Johnny να συνεχίσει το περπάτημά του, η ελπίδα και ο θρίαμβος αναδύονται και πάλι στην καρδιά του Johnny. Τελικά καταλαβαίνει ότι μπορεί να τα καταφέρει. Όταν όμως, λίγα λεπτά αργότερα εξαντλείται από την προσπάθεια, ανησυχεί ότι δεν θα καταφέρει ποτέ ξανά να περπατήσει τόσο μακριά και ξεσπά σε κλάμματα.

«Αν οι ενήλικες βίωναν το πλήρες φάσμα των συναισθημάτων που βιώνει ένα μικρό παιδί κατά τη διάρκεια μιας ημέρας», γράφει η Lieberman, «θα κατέρρεαν από τη συναισθηματική εξάντληση». Όμως η συγγραφέας δεν θεωρεί αυτό το φάσμα συναισθημάτων ως μειονέκτημα του παιδιού . Θεωρεί πως τα μικρά παιδιά είναι πολύπλοκα και συμπονετικά ανθρώπινα όντα και έχει αφιερώσει την έρευνα της ζωής της για να βοηθήσει τους ενήλικες να κατανοήσουν τα συναισθήματα και τη λογική που κρύβονται από τις φαινομενικά γελοίες ή άγριες συμπεριφορές των μικρών παιδιών.

Τα μικρά παιδιά είναι μπολιασμένα από τη φύση τους με ενσυναίσθηση. Μπορούν να «διαβάσουν» την έκφραση του προσώπου του γονιού τους ή ενός φροντιστή και να καταλάβουν αν η συμπεριφορά τους είναι αποδεκτή. Έχουν την μοναδική ικανότητα να βλέπουν τον κόσμο μέσα από την οπτική γωνία των άλλων. Και τις στιγμές που κατακλύζονται από έντονα συναισθήματα, καταφεύγουν σε μια «εγωκεντρική» άποψη του κόσμου και τότε πιστεύουν πως για οτιδήποτε συμβαίνει, φταίνε αυτά.

Θα σας δώσω άλλο ένα παράδειγμα:

Είμαι η γιαγιά ενός 2χρονου αγοριού ονόματι Σαμ. Ο μικρός έχει μάθει να χρησιμοποιεί τη μελόντικα. Το μικρότερο εγγόνι μου που είναι 18 μηνών, είχε κυριολεκτικά μαγευτεί από τον Σαμ που είχε μάθει να «βγάζει» μουσική και ήθελε τη μελόντικα. Και ο Σαμ του την έδωσε χωρίς να του το πει κανείς, χωρίς αντίσταση. Απλώς του την έδωσε. Και μιλάμε για ένα «τρομερό δίχρονο». Το μικρό αρχίζει να φυσάει και να χτυπάει τη μελόντικα και εκεί που νομίζεις ότι τώρα θα έρθει η καταστροφή ο Σαμ πλησιάζει τον αδερφό του, παίρνει τη μελόντικα, τη φυσάει, πιέζει κάποια πλήκτρα και του την ξαναδίνει. Ο μικρός καταφέρνει να φυσήξει και να πιέσει κι εκείνος δύο πλήκτρα. Και τότε ο Σαμ χειροκροτά με μεγάλο ενθουσιασμό και κοιτά τους γονείς του.

Εδώ έχουμε δύο μικρά παιδιά που προσδιορίζουν ένα στόχο και το μεγαλύτερο παιδί δίνει ένα αγαπημένο του αντικείμενο σε ένα μικρό αγόρι που αγαπά πολύ. Τον αδερφό του. Το μικρό αγόρι δέχεται να διδαχθεί από τον μεγαλύτερο (κάτι που ο ίδιος ο μπαμπάς μπορεί να μην είχε καταφέρει αν ήθελε να του δείξει πως φυσάνε τη μελόντικα). Και στη συνέχεια το μεγαλύτερο παιδί χαίρεται με την επιτυχία του εγχειρήματος και στρέφεται προς τους ενήλικες, σαν να τους λέει: «Κοίτα τι έκανε!»

Μια τεράστια γκάμα συναισθημάτων εκτυλίχθηκε σε μια σκηνή 5 λεπτών. Και αν κοιτάξετε γύρω σας, θα δείτε πολλές τέτοιες σκηνές που σημαίνουν πολλά.

«Αυτό που προσπαθώ να κάνω με το βιβλίο μου» προσθέτει η Alicia «είναι να προσελκύσω τους μεγάλους να δώσουν χρόνο στον εαυτό τους και να παρατηρήσουν τα νήπια. Να επεξεργαστούν πραγματικά τι είναι αυτό που μας δείχνουν και που μας διδάσκουν, καθώς είναι πλάσματα με ενσυναίσθηση και απόλυτα ικανά να συνεργαστούν μαζί μας. Και απο την άλλη, έχουν νεύρα και άσχημες στιγμές. Με λίγα λόγια είναι ακριβώς όπως εμείς οι μεγάλοι.

Πηγή: themamagers.gr

https://tvxs.gr/news/paideia/den-yparxoyn-terrible-twos-emeis-ta-blepoyme-etsi